text:
wulan Sapar. Wonten ing wulan sapar menika dipunpitados bilih sedanipun Kyai Wulung Arum menika wonten ing wulan menika lajeng dipunwonteni merti bumi saha khoul. Dinten dipuntindakaken upacarmerti bumi menika biasanipun tanggal 15 sapar. Wonten taun 2013 menika dipunlampahi nalika dinten Rebo 25 Desember 2013. Upacara menika katindakaken wonten ing pendhapa Tunggul Wulung.
Kalampahan wiwit ing dinten Senen 23 Desember 2013 dumugi dinten Rebo 25 Desember 2013 wanci tabuh 07.00 WIB dumugi tabuh 21.00 WIB. Prosesi damel ubarampenipun dipuntidakaken wonten ing dalemipun Bapak Kristanto ingkang dedunung ing Dhusun Tunggul arum, Wonokerto, Turi, Sleman wiwit dinten Selasa 24 Desember 2013 pukul 06.00 WIB.
Wondene lampahing upacara menika kalampahan ing Dhusun Tunggul arum kecamatan Turi, kanthi ngubengi dhusun Tunggul Arum, wiwit saking sangajengipun pendhapa dhusun dumugi wonten ing alas
Tunggul Wulung. Para paraga upacara inggih menika warga Dhusun Tunggul arum saha sakiwa tenganipun.
C. Data lan Sumbering Data
Data ingkang dipunkaji wonten ing panaliten inggih menika mula bukanipun, prosesi upacara Merti Bumi, makna simbolik sesaji saha paedah kangge masyarakat wonten ing Tunggul Arum.
Wondene sumbering data ingkang dipunginakaken wonten ing panaliten inggih menika wawancara bab upacara tradhisi merti bumi wonten ing dhusun Tunggul Arum, desa Wonokerto, kecamatan Turi, kabupaten Sleman.
D. Caranipun Ngempalaken Data
Anggenipun ngempalaken data dipunlaksanaaken piyambak dening panaliti. Wonten tiga teknik ingkang dipunginakaken kangge ngempalaken data, inggih punika observasi saha wawancara.
1. Wawancara Mendalam
Wawancara utawi interview inggih menika cara ngempalaken data kanthi ginakaken dialog babagan ingkang gegagyutan kaliyan tema panaliten dhumateng informan (Moleong, 2006: 186). Wawancara enika dipunginakaken kangge manggihi data babagan asal usul upacara merti bumi tunggul arum, makna simbolik gunungan wonten ing upacara merti bumi wonten ing dhusun Tunggul Arum, Desa Wonokerto, Kecamatan Turi, Kabupaten Sleman saha paedah kangge masyarakat ingkang nyengkuyung.
Wawancara ingkang dipun ginakaken inggih punika wawaancara bebas terpimpin. Wawancara punika dipunlampahi kanthi dhasar pedoman wawancara ingkang dipunkembangaken dening panaliti kanthi cara bebas ananging boten medal saking ancasipun panaliten. Teknik punika dipunginakaken supados wawancara saged lumampah kanthi sae, saha leres miturut ancasipun ingkang badhe dipuntuju.
Panaliti nglampahi wawancara menika ngginaaken piranti nyathet manual saha piranti kangge ngerkam, supados pikantuk asil cathetan data ingkang sae saha jangkep. Asilipun samangkih inggih menika catatan lapangan wawancara, ingkang sampun dipunlampahi dening panaliti.
2. Pengamatan Berperanserta
Miturut pamanggihipun Moleong (2007: 164) ingkang dipunwastani pengamatan berperanserta inggih menika ngawontenaken pengamatan saha mirengaken kanthi cermat dumugi babagan ingkang alit. Cara panliten menika dipunlampahi kanthi ngawontenaken pengamatan langsung ngengingi lampahan upacara merti bumi wonten ing dhusun Tunggul Arum.
Observasi menika dipuntindakaken kanthi cara ngamati saha ndherek langsung wonten ing lampahan upacara merti bumi menika. Cara menika gadhah ancas supados samangkih pikantuk data primer babagan upacara merti bumi tunggul arum.
Kangge nglancaraken observasi panaliti ngginaaken piranti ingkang kathah kangge nggampilaken anggenipun ngempalaken data. Piranti menika awujud catatan lapangan observasi. Focus utawi objek ingkang dados ancas saking observasi dipun lebetaken wonten ing catatan lapangan observasi.
3. Dokumentasi
Dokumentasi minangka salah satunggaling teknik kangge ngempalaken data ingkang dipunlampahi kanthi ngempalaken saha nyusun dokumen-dokumen ingkang gadhahi gegayutan kaliyan ancasing panaliten (Arikunto, 2002). Dokumen ingkang saged dipunginakaken kangge panyengkuyung data panaliten punikaawujud literatur-literatur ingkang gadhah geayutan kaliyan merti bumi, foto-foto utawi gambar saking upacara tradhisi menika.
E. Pirantining Panaliten
Ingkang dados instrumen wonten ing panalitan menika inggih menika panaliti piyambak, amargi panaliti terlibat langsung wonten ing panaliten menika minangka perencana, pelaksana, tiyang ingkang ngempalaken data, tiyang ingkang nganalisis, penafsir data, saha pelopor asiling panaliten. Panaliti menika saged dipunwastani human instrument, pramila panaliti mbetahaken piranting panaliten kados wonten ing ngandhap menika.
1. Kamera foto, kangge damel dokumentasi awujud foto menapa kemawon ingkang dipunbetahaken kangge panaliten;
2. *Handycam*, dipunbetahaken supados saged ngrekam menapa kemawon ingkang dipunbetahaken kangge panaliten wiwit saking saderengipun prosesi, prosesi ngantos dumugi pungkasan;
3. *Voice recorder*, dipunbetahaken kangge pirantos wawancara kaliyan informan:
4. Buku cathetan, dipunbetahaken kangge nyerat sedaya seserapan utawi informasi saking informan.
5. Lembar observasi.
**F. Caranipun Nganalisis Data**
Cara analisis data wonten ing panaliten menika ngginakaken metode analisis induktif, ateges analisis data ingkang mligi saking lapangan dipundadosaken satunggaling unit-unit lajeng dipundamel kategorinipun (Muhadjir, 2002: 167). Data ingkang sampun dipunkempalaken lajeng dipunolah kanthi tahap kados ing ngandhap punika:
1. **Ngolah Data Sepisanan**
Anggenipun ngolah data wonten ing lapangan menika ngemot babagan inventarisasi data saha klasifikasi data. Inventarisasi data inggih menika kanthi nyathet sedaya data ingkang mlebet, inggih menika data reflektif saha data deskriptif. Salajengipun inggih menika klasifikasi data, data-data ingkang sampun dipun inventarisaken lajeng dipun klompokaken miturut aturan.
2. Ngolah Data Pungkasan
Langkah ingkang dipunginakaken wonten ing babagan ngolah data final menika kanthi ngleksanani interpretasi dhumateng data-data ingkang sampun mlebet lajeng dipun pendet


text:
Baut & Bosh » Baut Stelan Klep • kharisma motor | bisnis bengkel motor, modal usaha, buka toko spare part motor, usaha bengkel motor, distributor aksesoris motor, variasi motor, grosir sparepart motor
Baut & Bosh » Baut Stelan Klep
Baut Stelan Klep + Mur H.Grand
Baut Stelan Klep +Mur H.GL / Pro / Tiger
Baut Stelan Klep + Mur S.Thunder

config: jv


text:
Klamono kuwe salah siji nang , propinsi Papua Barat, Indonesia.
Referensi

dataset: wikimedia/wikipedia


text:
Tulis kanthi rapi ing buku catetan!
Basa Kramane Perangan Awak
1. Sirah
: mustaka
2. Rambut
: rikma
3. Bathuk
: palarapan
4. Alis
: imba
5. Mripat
: paningal
6. Irung
: grana
7. Kuping
: talingan
8. Pipi
: pangarasan
9. Cangkem : tutuk
10. Lambe
: lathi
11. Untu
: waja
12. Gulu
: jangga
13.
Pundhak : pamidhangan
14. Tangan
: asta
15. Weteng
: padharan
16. Sikil
: samparan

dataset: HuggingFaceFW/finepdfs


text:
atur pitakon: "Tiyang-tiyang punika dhatengipun badhe nindakaken punapa?" Paring wangsulane malaekat marang aku mangkene: "Iku uga sungu kang wus padha mbuyarake Yehuda, nganti ora ana wong siji-sijia kang wani ndengengek. Anadene tekane iku arep gawe kagete wong-wong iku, yaiku mbanting sungune para bangsa kang wus padha masang sungune marang tanah Yehuda arep dibuyarake."
Wahyu kang kaping telu: Wong kang nyekel tali ukuran
2:1-5
1 Aku banjur tumenga lan weruh, lah ana priya kang nyekel tali ukuran, 2 Aku banjur matur pitakon: "Panjenengan tindak dhateng pundi?" Paring wangsulane: "Arep ngukur Yerusalem, kepengin weruh pira ambane lan pira dawane." 3 Anadene malaekat kang ngandikan karo aku iku tumuli majeng, banjur ana malaekat liyane kang methukake, 4 iku diprentahi mangkene: "Lumayua, wong nom kang ana ing kana kae kandhanana: Yerusalem bakal tetep kaya ara-ara kang ngeblak, awit saka kehing manungsa lan kewan kang ana ing jerone. 5 Sarta Ingsun piyambak, -- mangkono pangandikane Sang Yehuwhah, -- bakal dadi baluwarti geni ing sakubenge, apadene dadi kamulyan ana ing jerone."
Wong buwangan diceluk dikon mulih
2:6-13
6 Ayo, ayo ta! Padha lumayua saka ing Tanah Lor, -- mangkono pangandikane Sang Yehuwhah, -- awit sira padha Sunbuyarake ing keblat papat, -- mangkono pangandikane Pangeran Yehuwhah. -- 7 Ayo, ngungsia menyang ing Sion, he, wong kang padha manggon ing Babil! 8 Amarga pangandikane Sang Yehuwhah Gustine sarwa dumadi, kang
ing sajroning kamulyane wus ngutus aku gegayutan karo para bangsa kang wus njarahi kowe, -- sabab sing sapa nggepok kowe dadi nggepok thelenging paningale. -- 9 "Lah ta Ingsun bakal ngobat-abitake astaning Sun marang para wong iku, lan banjur padha dadi bandhangane para wong kang ing maune dadi reh-rehane." Nuli kowe bakal padha sumurup yen Pangeran Yehuwhah Gustine sarwa dumadi iku kang ngutus aku.
10 "He putri Sion! Padha surak-suraka lan bungah-bungaha, awit Ingsun rawuh lan dedalem ana ing tengahira, mangkono pangandikane Sang Yehuwhah. 11 Ing waktu iku akeh para umat kang bakal padha kumrubut melu sujud marang Sang Yehuwhah lan manjing dadi umating Sun, serta Ingsun bakal akedhaton ana ing tengahira." Mulane kowe padha ngreti yen pangeran Yehuwhah kang ngutus aku. 12 Ing kono Yehuda bakal kapundhut dening Sang Yehuwhah dadi kagungane ana ing tanah kang suci, serta Yerusalem bakal kapilih uga. 13 He sakehe tumitah! Padha manenga ana ing ngarsane Sang Yehuwhah, dene wus karsa tedhak saka ing padalemane kang suci.
Wahyu kang kaping pat:
Imam Agung Yusak
3:1-10
1 Sawuse mangkono aku banjur dituduh Imam Agung Yusak jumeneng ana ing
ngarsane Sang Malaekating Yehuwhah, dene setan ngadeg ana ing tengene, prelu ndakwa panjenengane. 2 Sang Malaekating Yehuwhah banjur ngandika marang Iblis mau: "He Iblis! Sira muga kadukanana dening Pangeran Yehuwhah, iya kadukanana dening Sang Yehuwhah kang milih Yerusalem. Wong iki rak tugelan kayu kang wus kajupuk saka ing geni?" 3 Anadene Imam Agung Yusak nalika jumeneng ana ing ngarsane Sang Malaekat iku pangagemane reged. 4 Dhawuhe Sang Malaekat marang kang padha ngladosi: "Cuculana sandhangane kang rege iku." Dene marang Imam Agung Yusak pangandikane: "Lah kaluputanira wus Sunedohake saka sira, lan sira Sunanggoni sandhangan pista." 5 Tumuli dhawuh: "Sirahe anggonana serban kang resik!" Mastakane nuli diagemi serban resik, serta diagemi pangageman pista; anadene Sang Malaekating Yehuwhah jumeneng ana ing sacedhake. 6 Sang Malaekating Yehuwhah tumuli pratela marang Imam Agung Yusak: 7 "Pangeran Yehuwhah Gustine sarwa dumadi ngandika mangkene: Manawa sira ngambah ing dalan pitedahingSun lan netepi kuwajiban kang Sunparingake marang sira, sira bakal mengku padalemaningSun lan ngreksa plataraningSun, apadene sira Sunparengake lumebu ana ing tengahe kang padha ngadeg leladi ana ing kene. 8 He, Imam Agung Yusak, sira ngrungokna, sira lan para kancanira kang lungguh ana ing ngarepira -- iku rak padha dadi pratandha kang elok, -- lah
Ingsun bakal ngrawuhake abdiningSun, yaiku Sang Trubusan. 9 Mungguh watu adi kang wus Sunpasrahake marang Yusak iku saben watu siji ana mripate pitu, serta Ingsun bakal natahi ukir-ukirane. -- Mangkono pangandikane Sang Yehuwah Gustine sarwa dumadi. -- Apamaneh Ingsun bakal ngicali durakane nagara iku mung ing sajroning sadina. 10 Ing dina iku, -- mangkono pangandikane Pangeran Yehuwah Gustine sarwa dumadi, -- sira padha gentenan ngajak lelungguhan ana ing ayome wit anggur lan sangisore wit anjir."
Wahyu kang kaping lima: Padamaran mas rinengga ing wit jaitun loro
4:1-14
1 Kacarita malaekat kang ngandikan karo aku mau rawuh manehe, banjur nggigah aku patrape kaya nggigah wong lagi turu. 2 Pangandikane marang aku: "Kowe ndeleng apa?" Atur wangsulanku: "Kula ningali padamaran mas bleg, wadhahipun lisah wonten ing perangan nginggil; padamaran punika wonten damaripun pitu, kaliyan malih ing nginggilipun damar satunggal-tunggalipun wonten torongipun pitu; 3 punapa malih padamaran punika kaukiran wit jaitun kalih, satunggal wonten ing tengenipun wadhah lisah, satunggalipun wonten ing kiwanipun." 4 Aku tumuli matur pitakon marang malaekat kang ngandikan karo aku mangkene: "Dhuh bendara, punika tegesipun kadospundi?"
5 Malaekat kang ngandikan karo aku iku nuli ndangu: "Kowe apa ora ngreti tegese kabeh iku?" Aturku: "Boten mangretos, bendara!" 6 Panjenengane banjur pratela: "Iki pangandikane Pangeran Yehuwhah marang Zerubabel: ora srana kasantosan lan ora srana kakuwatan, nanging marga dening rohingSun


text:
Kabupaten Kulon Progo (bahasa Jawa: Hanacaraka, ; Latin, Kulonprågå) iku kabupaten nang Propinsi Daerah Astamiwa Yogyakarta, Indonesia. Ibukotane iku Wates. Kabupaten iki batesan karo Kabupaten Sleman lan Kabupaten Bantul nang wetane, Samudra Hindia nang kidule, Kabupaten Purworejo nang kulone, serta Kabupaten Magelang nang lore.
Preferensi
Jawa Tengah


ugu / ning pancèn dijarag / anggêre lagune dadi / diguyua niyat ditampani lêga //
aja gumun nyang carita sing diwangun / awit pancèn mokal / lan rada umuk sathithik / wis mangkono watake wong dhêmên crita //
mêngko tutur wiwiti sing dadi catur / jêjêring carita / kocap desa Karangsari / ana uwong tilasan kapala desa //
uwis ngumur mung atine ajêg mulur / saka wis kulina / cilik-cilik anglakoni / rasane wong kasampiran panguwasa //
le diundur jalaran nêmu têngadur / tindake dicacad / kêndho tumindaking wajib / ing mulane lèrèn saka pagawean //
uwong nyêbut jênêng Karyatapa patut / awit iya ana / titike dhêmên sêsirih / mung têmêne saka gone ora ana //
nadyan guguh ing têgêse dadi buruh / môngka tilas lurah / nanging kapenak nglakoni / ora pisan duwea rasa-rumasa //
obahe mung kari siji tilas lumbung / ewadene malah / gawe panrimaning ati / dene duwe cilik-cilik jênêng omah /
lan pitulung bojo milu atêtulung / ora pisan wirang / nglakoni anggendhong sênik / samubarang dilakoni lan narima //
mula rukun sabên esuk umun-umun / wis lunga nyang pasar / sing lanang wêkêl nglakoni / ora lowong akêkêcèh ana sawah //
ya mung iku sing dadi pathokan baku / kanggo cagak tuwak / ngêngulur dawaning urip / nadyan kurang ananging ora ngapaa //
gone mlaku ing gawe wong loro iku / sasate riyalat / mangane angêngurangi / saka duwe anak loro sing sumêga //
siji Bênthung awake prasasat lêsung / lêmu gimblah-gimblah / ora pisan angèmpêri / yèn dhèwèke anake wong kêmlaratan //
ora ewuh watak êmbuh ora wêruh / janji ana pangan / sapiraa bae gusis / ora nganggo angèlingi mênyang tôngga //
nanging kojur drêmbane sing ora jujur / ora kok tumônja / kuwating kulit lan daging / pakolèhe mung dadi gajih ing awak //
têgêse mung ngèmpêri uriping ênthung / lumuh pagawean / mula karane cah kuwi / uwis patut jênêng Kêsèd dhèk samana //
mungguh biyung Kêsèd kuwi mung diugung / lan sarwa diuja / ketang anak dadi ati / ora tau diwêruhake ing tata //
mula nutug gone ora wêruh rêmbug / kaya ta upama / sêgane cumpèn sacêthing / iya mêksa diêntèkke sanalika //
yèn disaru biyunge adhakan [adhaka...]
--- 864 ---
[...n] nêpsu / malah wong saomah / kampyak kabèh nganti rêsik / diarani uwong padha ora têpa //
sok kêwêtu o mêsakake anakku / e iya tak kudang / anakku kuwata mukti / besuk bisa dadi ratu sugih bôndha //
yèn angrungu sing lanang banjur angguyu / ambak wong ngêngudang / bok rada mèmpêr sathithik / dadi ora digêguyu ing wong liya //
nuli nyundhul Kêsèd duwe adhi Jêndhul / nadyan isih bocah / pikirane uwis mintir / sarwa maju nyang gawean apa-apa //
nanging kuru saka rada kurang turu / jalaran kêgawa / wêtênge kêrêp ngalikik / mangane mung yèn nuju olèh koredan //
nanging mungguh anane mung sarwa saguh / sanadyan kurua / pêthêl angrewang-rewangi / mênyang sawah milu bapa sabên dina //
mula mulur wêlase bapa kêlantur / malah nganti kandhas / têkan dhêdhasaring ati / dadi sihe ngalumpuk saka si bapa //
bocah mau awit saka gone maju / mênyang pagawean / bapakne nganti marabi / jênêng Wêkêl uwis plêk ora sulaya //
sok kêwêtu Karyatapa muni sêru / o anakku lanang / wêkêle bangêt ngetoki / apa besuk dadi ratu sing kuwasa //
bapa biyung kudangane kaya gêmblung / nanging luput apa / wong ngêngudang wênang muni / beda apa ngêngudang dadi wêdana //
dene mungguh ing dongengan ora ewuh / ya anake sapa / didadèkna ratu mêsthi / gampang bae nanging kudu urut cêtha //
kocap nuju wayah bêngi kabèh mau / padha lêlinggihan / ing têngah diyane sênthir / mêlik-mêlik kaya ulate wong lara //
wong sing têlu Wêkêl bapa karo biyung / padha lêlinggihan / mung Kêsèd dhewe angagir / tur klemahan sêsambat wêtênge lara // (Badhe kasambêtan)
[Grafik]
Ing nginggil punika gambar talaga Cimarga, ingkang têbihipun kirang langkung gangsal pal saking Rangkasbêtung, nalika pinuju dipun pêndhêti ulamipun.
--- 865 ---
Rêmbagipun Garèng lan Petruk
Bab Èwêd Pakèwêding Pangkat Pangrèh Praja
VIII.
Petruk : Mungguh omongmu ing ngarêp, ing desa ana pêpacak kang diarani: putusan desa, yaiku nèk ana prentahan kang abot, utawa nèk arêp kudu ngêtokake wragat akèh, ora bakal tumuli ditindakake, yèn durung ana putusane desa, kuwi pancèn iya nyata, mung bae nèk prêlu, priyayine iya masa bakala kêkurangan akal, sing bisa anêlukake wong-wong kang sumêdya ambangkang mênyang paprentahane.
[Grafik]
Garèng : Wiyah, apa le mrentah dicara kayadene kowe nèk mrentah bojomu bokne Si Kamprèt. Mung ngêwèhi dhuwit balônja sêtali, anjaluk mangan nganggo lawuh bêstik pitik, mata sapi, dhèndhèng paru, jangan lodhèh lan sapadhane, barêng disuli[3] yèn ora bisa, bojone banjur ditaboki, malah diancam arêp duruntuhake talake ganêp lima. Lha nèk ing jaman saiki ana priyayi mrentahe nyang bawahe kaya kowe nyang bojomu, ora ngêmungake priyayi mau sida warêg dibêskwèl bae, nanging bisa uga banjur diarani: priyayi kasinungan A.O. aliyas arak obat.
Petruk : Lho, mrentahe têmtune ora cara kasar-kasaran mêngkono, mêsthine iya sarwa mèphèt, alus. Upamane bae mangkene: saka dhuwur ana prentah wong-wong desa kudu padha andandani wangan, sarana urun bau lan dhuwit, wusana wong-wonge ora padha saguh. Ing sar


text: ana parênge karsaning Allah manungsa iki dikarsakake guyub anglakoni agama siji Islam thok, iya mêsthi kêlakon, nanging karsaning Allah ora mangko,[3]


Jangkang
Kepuh utawa jangkang (Sterculia foetida) sijining jinis wit kang gedhé dhuwur, tinemu ing alas pesisir. Ing Bali lan Jawa, tanduran iki uga tinemu ing kuburan, bareng wit semboja.
Jeneng ing dhaérah liya ing antarané halumpang (Bat.); kĕpoh, kolèangka (Sd.); jhangkang, kekompang (Md.); kepuh, kepah, kekepahan (Bal.); kepoh, kelompang, kapaka, wuka, wukak (basa-basa ing NTT); bungoro, kalumpang (Mak.); alumpang, alupang, kalupa (Bug.); kailupa furu, kailupa buru (Maluku Utara); lan liya-liyane.[1] Juga disebut sebagai kabu-kabu, kalupat, lepong, kelumpang jari.
Jeneng genuse kajupuk sakaSterculius utawa Sterquilinus, yaiku déwa rabuk tumrape bangsa Rum. Jeneng spesiese, foetida (jarwane nduweni ganda kang banger lan rusak), jeneng ilmiyahé ngrujuk saka ganda saka wit iki kang banger, utamané saka kembangé.


text:
Guangdong dipimpin pabrik > Lampu banjir LED > 15W 25W 48W Linear LED Washer
China Lampu banjir LED 15W 25W 48W Linear LED Washer eksportir
Sumber kanggo Lampu banjir LED 15W 25W 48W Linear LED Washer manufaktur ing Guzhen Town, Zhongshan City, Provinsi Guangdong, China
Produsèn saka Lampu banjir LED 15W 25W 48W Linear LED Washer saka Guzhen Town, Zhongshan City, Provinsi Guangdong, China
Produsèn saka Lampu banjir LED 15W 25W 48W Linear LED Washer ing GuangDong China.
Tampil China GuangDong Lampu banjir LED 15W 25W 48W Linear LED Washer manufaktur lan kadhaptar ing kene sumber dening cahya karnar.
Klompok iki kalebu: Lampu banjir LED 15W 25W 48W Linear LED Washer
Sumber kanggo Lampu banjir LED 15W 25W 48W Linear LED Washer
Produk kanggo Lampu banjir LED 15W 25W 48W Linear LED Washer
China Lampu banjir LED 15W 25W 48W Linear LED Washer wholesalers
ZhongShan Lampu banjir LED 15W 25W 48W Linear LED Washer eksportir
ZhongShan Lampu banjir LED 15W 25W 48W Linear LED Washer wholesalers
ZhongShan Lampu banjir LED 15W 25W 48W Linear LED Washer pemasok, lampu LED, lampu LED & tabung, dioda, sistem lampu otomatis, pencahayaan LED, senter LED, pencahayaan liburan, downlight, lampu jalan, lampu langit-langit, lampu dinding, lampu taman, senter & , LED lampu banjir, LED lampu pannel, LED lampu strip lembut, LED lampu bawah, lampu langit-langit LED, lampu liontin LED, tabung neon LED, LED lampu bawah tanah, lampu LED
GuangDong Lampu banjir LED 15W 25W 48W Linear LED Washer pemasok, lampu LED, lampu LED & tabung, dioda, sistem lampu otomatis, pencahayaan LED, senter LED, pencahayaan liburan, downlight, lampu jalan, lampu langit-langit, lampu dinding, lampu taman, senter & , LED lampu banjir, LED lampu pannel, LED lampu strip lembut, LED lampu bawah, lampu langit-langit LED, lampu liontin LED, tabung neon LED, LED lampu bawah tanah, lampu LED
Guzheng Town Lampu banjir LED 15W 25W 48W Linear LED Washer pemasok, lampu LED, lampu LED & tabung, dioda, sistem lampu otomatis, pencahayaan LED, senter LED, pencahayaan liburan, downlight, lampu jalan, lampu langit-langit, lampu dinding, lampu taman, senter & , LED lampu banjir, LED lampu pannel, LED lampu strip lembut, LED lampu bawah, lampu langit-langit LED, lampu liontin LED, tabung neon LED, LED lampu bawah tanah, lampu LED


text:
Soal UAS Bahasa Jawa Kelas 1 SD Semester 1 (Ganjil) Dan Kunci Jawaban - Bimbel Brilian
12 Desember 2017 Admin Bimbel Brilian 1 Komentar
Wacanen kanthi teliti!
1. jenengku yaiku ….
a. tambakromo
c. sari kusuma ningrum
b. siji
c. tambakromo
b. esuk
c. bengi
a. talingan
c. waja
a. paningal
-> Download Soal UAS Bahasa Jawa Kelas 1 SD Semester 1 (Ganjil) Dan Kunci Jawaban
– > Soal UAS Bahasa Jawa Online Kelas 1 SD Semester 1 (Ganjil) – Langsung Ada Nilainya
a. untu
b. sirah
19. wek wek wek iku swara ….
a. wedus
a. cuit cuit
c. petok petok
a. sugeng enjang
b. sugeng siang
c. sugeng dalu
a. duwit
c. ngapura
a. sekukolah
c. kolahseku
a. tuku rani buku
b. buku rani tuku
c. rani tuku buku
b. resik
c. anyar
1. perangane awak sing kanggo mlaku-mlaku yaiku ….
2. andi nyekeli ball sing anyar. Perangane awake andi sing kanggo nyekeli bal yaiku ….
3. krama inggile mripat yaiku ….
4. piring iku biasane digunakake kanggo wadah ….
5. piranti sing digunakake ngadahi banyu kanggo ngumbe yaiku ….
6. krama inggile tangan yaiku ….
7. petok-petok iku swarane ….
8. wedhus iku swarane ….
9. ketemu pak guru ing wayah sore kudu ngucapake sugeng ….
10. su – tur – ma – wun
tembung ing dhuwur iku yen ditata sing bener dadi ….
11. en – su – jang – geng
12. yen arep mangkat sekolah kudu ….
13. yen didawuhi wong tuwa kudu ….
14. yen diparingi hadiah bu guru kudu ngucapake ….
15. rani sinahu sing sregep supaya dadi bocah sing ….
1. c. sari kusuma ningrum
2. c. tambakromo
3. a. siji
4. b. boneka
5. c. bengi
6. a. nyawang
7. b. untu
8. c. kuping
9. c. pundhake
10. b. irung
11. b. nulis ing buku
12. c. wajan
13. b. topi
14. a. sikil
15. c. wadah buku-buku
16. b. mustaka
17. c. talingan
18. a. untu
19. c. bebek
20. b. meong meong
21. b. sugeng siang
22. c. ngapura
23. b. sekolahku
24. c. rani tuku buku
25. b. resik
1. sikil
4. panganan
5. gelas / botol
7. pitik
8. embek embek
9. sonten
10. matur suwun
11. sugeng enjang
12. pamitan
13. dirungoke
14. matur suwun
15. pinter
← Latihan Soal Menyebutkan Nama dan Lambang Bilangan Kelas 1 SD Dan Kunci Jawaban
Download Soal UAS Bahasa Jawa Kelas 1 SD Semester 1 (Ganjil) Dan Kunci Jawaban →
sdit al-adzkia


text:
Kiyat Ngadephi Panganiaya | gkjw.web.id
Kiyat Ngadephi Panganiaya
Waosan: Yokanan 16 : 29 – 33 | Pamuji : KPK 154 : 1, 2
"Ana ing donya kowe padha nandhang panganiaya, nanging padha diteteg atimu, Aku wus ngalahake donya."(ay. 33b)
Tiyang Kristen asring ngadhepi pangancam, tekanan ugi panganiaya. Contonipun nalika kita badhe mbangun greja, kathah pihak ingkang boten setuju. Wonten ingkang ngancam bilih greja punika ngadeg badhe dipun rubuhaken. Wonten malih Pendhita ingkang dipun sedani karana martosaken Injil. Sedaya punika dados gambaran bilih ndherek Gusti Yesus asring ngalami kasangsaran lan panganiaya. Para pendherekipun Gusti Yesus ingkang wiwitan tansah ngalami panganiaya saking panguwasa Romawi wekdal semanten. Senajan mekaten cacahing para panderekipun Gusti Yesus boten suda nanging malah saya kathah.
Ing waosan kita dinten punika, Gusti Yesus mangertos bilih gesangipun ing alam donya punika kantun sekedhap. Mila saking ngriku Gusti Yesus ngengetaken lan ngiyataken manahipun para sakabat. Para sakabat dipun paringi pangertosan bilih badhe ngalami kasisahan karana sedanipun Gusti; nanging wungunipun Gusti ndadosaken kabingahan. Para sakabat badhe nandhang kasangsaran dan panganiaya ing donya. Senajan mekaten para sakabat kedah tatag ing manah saha setya dhateng Gusti. Kasangsaran lan panganiaya ingkang dipun sanggi ing donya punika namung sawetawis wekdal. Karana punika para sakabat kedah kiyat ngadhepi bab punika.
Tamtu kemawon boten wonten tiyang ingkang kepengin gesangipun sangsara. Sedaya tiyang kepengin gesangipun mulya, tanpa nyanggi reribet lan kasangsaran punapa malih panganiaya. Ing wekdal punika, kita dipun engetaken bilih ndherek Gusti Yesus boten namung enak lan kepenak kemawon, nanging ugi purun nandhang kasangsaran. Kita kedah wantun ngadhepi reribet, pangancam lan panganiaya karana asmanipun Gusti. Gusti Yesus boten badhe nilar kita. Sedaya kasisahan ing donya punika kedah ndadosaken kita saya celak kaliyan Gusti. Panganiaya ingkang kita sanggi ndadosaken kita kiyat ngalami pigesangan. Pramila swawi kita pasrahaken lampahing gesang kita ing astanipun Gusti. Kita nyuwun kakiyatan lan kawicaksanan ngalami gesang punika. (AR)
"Kasangsaran lan panganiaya ing donya ndadosaken kita rumaket kaliyan Gusti"
Kata Kunci Artikel Ini:kowe padha nandhang
Artikel Terkait:Wis DakkkandhaniKasangsaran Katandhing KamulyanBakal Bisa OncatWekasaning JamanPangibadah Kang Becik


Standar minangka kunci kanggo ngukur efektifitas aspek pemasaran online sampeyan, kalebu hubungan masarakat. Ing ngisor iki minangka rong standar ing industri, AMEC lan PRSA). Secara pribadi, aku yakin manawa profesional PR uga kudu nggunakake metrik telusuran organik uga, nggabungake kehadiran organik lan sosial dadi siji nuduhake swara gegayutan karo para pesaing.
Proklamasi Barcelona Prinsip Pangukuran Hubungan Masyarakat
Prinsip Barcelona diadegake ing taun 2010 ing KTT Eropa babagan Pengukuran kaping 2, diatur dening AMEC, Asosiasi Internasional kanggo Pangukuran lan Evaluasi Komunikasi.
- Pentinge nyetel target lan pangukuran
- Ngukur pengaruh ing asil luwih disenengi tinimbang ngukur output
- Efek ing asil bisnis bisa lan kudu diukur yen bisa
- Pangukuran media mbutuhake jumlah lan kualitas
- Kesetaraan nilai pariwara dudu regane hubungan masarakat
- Media sosial bisa lan kudu diukur
- Transparansi lan replika bisa dadi ukuran utama kanggo pangukuran swara
Metrik Standar Masyarakat Hubungan Umum Amerika (PRSA)
- engagement - ngukur jumlah wong sing melu item (liwat seneng, komentar, nuduhake, tampilan, lsp)
- pengaruh - ngukur pirang-pirang wong sing bisa ndeleng item
- item - ngukur konten apa wae sing asline ditampilake minangka media digital
- Mentions - ngukur pinten item referensi merek, organisasi, produk, lsp
- tekan - ngukur pirang-pirang wong sing bisa ndeleng item
Topik pangukuran minangka debat sing ana ing industri lan akademi, lan minangka tema utama ing jero Program master Hubungan Strategis Universitas George Washington kurikulum. Nalika pandhuan sing diwatesi dening panguwasa sing diakoni nyedhiyakake struktur umum kanggo ngenali APA sing arep diukur, industri durung nggawe standar sing jelas kanggo CARA kita nafsirake lan ngetung pangukuran kasebut kanggo nemtokake efek lan ROI. Nanging siji tema wis jelas: pangukuran dadi luwih apik, lan keterlibatan lan tanggapan pamirsa menehi bobot paling gedhe.


text: Saliyane iku, Pemerintah Kota Surakarta uga ndadekake kampung Laweyan, kang tekan saiki isih dikenal minangka sentra industri bathik ing kutha Solo, didadekake desa wisata. Para wisatawan mancanegara Ian domestik kang teka ing kutha Solo diajak saliyane bisa nekani obyek-obyek wisata kutha Solo, kaya Kraton Kasunanan Surakarta, Pura Mangkunegaran, Pasar Klewer, Museum Radya Pustaka utawa Pasar Antik Triwindu uga diajak mlaku-mlaku menyang kampung Laweyan. Ing kono saliyane bisa mampir ing toko-toko bathik, uga bisa ndeleng kepriye prosese gawe bathik. Malah para wisatawan bisa nyoba kepriye carane bathik.


un idini, tumut-tumut dhatêng pamilihipun warga Sopyèt.
Ananging jalaran wontênipun pranatan ingkang makatên wau, sadaya pangkat Sopyèt dhusun inggih lajêng dipun icali sêsarêngan.
Inggih lêrês, bilih anggèning suka prentah nginggil lajêng suda, ananging sabab-sababipun punika amargi botên wontên punapa-punapa ingkang kenging kaparentah malih. Para tani sami dipun mardikakakên anggènipun nindakakên padamêlanipun, tuwin prakawis-prakawis tumrap umum ing dhusun-dhusun botên wontên. Anggènipun Sopyèt dhusun (rad wêwakiling kaum bêrah lan para tadi)[6] anêmtokakên agênging wêdalipun panenan, ugi dipun sumêrêpi, jalaran saking punika ing kantor-kantor paos ing dhistrik lajêng sagêd angetang, pintên kathahing paos ingkang kêdah kabayarakên.
Kados inggih namung ing bab ing nginggil wau, tuwin ing bab panjagining lare jalêr ingkang kêdah nindakakên kuwajibaning prajurit ing sataun-taunipun, ingkang dados kuwajibanipun Sopyèt tumrap umum, dene sanèsipun: inggih punika angrêmbag sêrat-sêrat sêbaran, ingkang isinipun nênangi dhatêng têtiyang supados ngawontênakên pranatan-pranatan sawatawis, lan supados têtiyang puruna suka darma dhatêng wontênipun mêsin-mêsin mabur lan sapiturutipun, cêkakipun sadaya wau bêbadan-bêbadan ingkang kêdah suka katrangan dhatêng ngandhap, mênggahing sêdya saha pikajênganipun pamarentah, inggih punika pamarentah ing parte komunis.
Ing konggrès parte ingkang mêntas kalampahan, wontên panyaruwe dhatêng kawontênan ingkang makatên punika, saha dipun angluhakên, bilih langkung saking sangang pradasanipun dhusun-dhusun sami botên anggadhahi rantaman, têgêsipun, botên anggadhahi wragad kangge anggarap punapa-punapa tumrap kaprêluanipun umum. Sanadyan Sopyèt ing Ruslan pisan, manawi botên gadhah arta, inggih botên wontên ajinipun babarpisan.
Ing pundi-pundi manawi Sopyèt anggadhahi panguwaos, sanadyan panguwaosipun wau namung sakêdhik, ing ngriku inggih kajagi, murih lid-lid parte anggadhahi swara ingkang langkung kathah. Ingkang makatên wau ugi ing dhusun-dhusun ing sacêlakipun kitha-kitha, ingkang anggadhahi anggêr wragad piyambak, pangarsa saha panitra ingkang dipun bayar. Katindakakên makatên wau, manawi parte sampun yakin, bilih kawontênanipun ing ngriku sampun kacêpêng ing tanganipun.
Anggènipun panguwasaning parte nama sampun têtêp, punika pambudidayanipun kanthi sarana warni-warni. Kalanipun wontên pilihan, ingkang kapisan, anggènipun ngawontênakên kandhidhat, punika cacahipun dipun samèkakên kalihan cacahing panggenan ingkang kêdah dipun isi, dados kandhidhat-kandhidhat wau kanthi swara ingkang kathah inggih lajêng dipun pilih sadaya.
Salajêngipun lising kandhidhat-kandhidhat wau lajêng dipun umumakên wontên ing parêpatan pilihan ngriku, dados botên sadèrèng-dèrèngipun. Kaping tiganipun, caraning amilih wau sarana ngacungakên tanganipun manginggil wontên ing parêpatan umum, samantên punika, manawi kalêrês wodtên[7] pilihan, lan usuling pangarsa supados sadaya kandhidhat tanpa dipun undhi malih, sampun botên dipun tampi mawi surak rame. Lising kandhidhat-kandhidhat wau dipun damêl dening pangrèhing parte ing apdhèling ingkang ambawahakên, tumrap ing dhusun-dhusun, dening pangrèhing dhistrik, dados botên dening pranataning dhusun, sanadyan ta ing ngriku ingkang makatên wau wontên. Sasagêd-sagêd, ingkang dipun kandhidhatakên ingkang kathah piyambak, têtiyang komunis lan têtiyang ingkang sanès liding parte, saha ingkang lajêng dados warganing satunggilipun bêbadan pamarentah, punika dipun titipriksa kanthi angatos-atos sangêt, inggih punika têtiyang ingkang sanadyan dede liding parte, ananging ngrujuki dhatêng kawontênanipun parte saha
--- 396 ---
panuntunipun, caranipun kadosdene tiyang-tiyang, ingkang ambêkta salamipun kănca-kănca kathah ingkang dede lid parte, saha ingkang tansah ajak-ajak, murih ngawontênakên pranatan-pranatan ingkang kêncêng tumrap para ingkang anggèsèhi pamanggihipun komunis, cêkakipun têtiyang ingkang têtela rêmên dhatêng pranataning komunis kadosdene lid parte piyambak.
Jalaran wontênipun pranatan ingkang makatên punika, inggih lajêng namung ing dhusun-dhusun kemawon, ingkang sagêd ngawontênakên kandhidhat-kandhidhat sanèsipun wontên ing parêpatan pilihan, amargi ing ngriku sabên tiyang têpang kalihan para kandhidhatipun, janji nama-namanipun kemawon dipun sêbutakên. Ananging manawi wêwakilipun bêbadan-bêbadan dhistrik, ingkang tansah dipun kanthèni dening para punggawa gepeoe, inggih punika punggawa pulisi kapêtêngan, tumut anjênêngi wontên ing ngriku, satunggal-satunggaling tiyang kêdah ingkang angatos-atos sangêt, amargi cara ingkang makatên wau anêdahakên, kadosdene mêngsahipun panguwasaning Sopyèt (manawi tiyang wani nyêbut kandhidhat sanès, kajawi kandhidhat-kandhidhat ingkang sampun dipun ajêngakên dening parte, lajêng kemawon dipun rêngkuh kadosdene mêngsahipun panguwasaning Sopyèt).
Ananging ing kitha ingkang agêng-agêng, ingkang makatên wau botên sagêd tumindak babarpisan. Ing ngriku caranipun lajêng anglêmpakakên tiyang maèwu-èwu (wancinipun anglêmpakakên tiyang punika wancinipun tiyang-tiyang sami nyambut damêl, prêlunipun supados kathah sangêt tiyang ingkang sami dhatêng)


text: Sanajan akèh kali-kali ing India lan Bangladesh nduwé jeneng wanita, kali iki duwé jeneng lanang kang langka, kang tegesé "putra Brahma" ing basa Sanskreta.

dataset: uonlp/CulturaX


text:
-ewahaning aksara wonten ing tembung kriya basa Jawi Kina inggih menika aksara m, aksara η saha aksara ň utawi ny merger dados aksara n ing basa Jawi Enggal.
c.
\[ \begin{array}{c}
s \\
\tilde{s} \\
\end{array} \rightarrow s \]
**Skema 6: Merger aksara s**
Ewah-ewahaning aksara wonten ing tembung kriya basa Jawi Kina inggih menika aksara š saha aksara ŝ merger dados aksara s wonten ing basa Jawi Enggal.
6. Ewah-ewahaning tembung kriya basa Jawi Kina wonten ing basa Jawi Enggal kanthi ewahing wuwuhan inggih menika {a-} → {ng-}, {am-} → {m-}, {an-} → {n-}, {ang-} → {ng-}, {ang-} → {mang-}, {ang-} → {meng-}, {ka-} → {ke-}, {(m)a-} → {nj/ny-}, {(m)a-} → {ka-}, {ma-} → {ke-}, {(m)ang-} → {ng-}, {mang-} → {ang-}, {(m)ang-} → {meng-}, {um-} → {m-} saha {-in-} → {di-}.
7. Ewah-ewahaning wuwuhan ing basa Jawi Kina dados wuwuhan sanesipun ing basa Jawi Enggal wonten ingkang awujud merger saha parsial merger utawi split parsial. Langkung cetha saged dipuntingali ing ngandhap menika.
Skema 7: Merger Nasal {ng-}
Ewah-ewahaning wuwuhan wonten ing tembung kriya basa Jawi Kina inggih menika ater-ater {a-}, {ang-} saha {(m)ang-} merger dados nasal {ng-} ing basa Jawi Enggal.
Skema 8: Merger Nasal {m-}
Ewah-ewahaning wuwuhan wonten ing tembung kriya basa Jawi Kina inggih menika ater-ater {am-}, saha {um-} merger dados nasal {m-} ing basa Jawi Enggal.
Skema 9: Parsial Merger utawi split parsial ater-ater {ang-} saha {meng-}
Ewah-ewahaning wuwuhan wonten ing tembung kriya basa Jawi Kina inggih menika ater-ater {ang-} split dados ater-ater {mang-} saha {meng-} ing basa Jawi Enggal. Ananging ater-ater {ang-} saha {(m)ang-} ing basa Jawi Kina
merger dados ater-ater {meng-} ing basa Jawi Enggal. Kedadosan ingkang menika dipunwastani parsial merger utawi split parsial ater-ater {ang-} saha {meng-}.
B. Implikasi
Adhedhasar asiling panaliten menika kapanggihaken implikasi inggih menika kanthi mangertosi ewah-ewahaning wujud saha tegesing tembung saged nggampilaken anggenipun nyinau basa Jawi Kina saha basa Jawi Enggal, mliginipun tembung kriya.
C. Pamrayogi
Gegayutan kaliyan panaliten menika wonten pamrayogi ingkang dipunandharaken inggih menika panaliten bab tembung-tembung Jawi Kina wonten ing basa Jawi Enggal ing panaliten menika namung ngandharaken bab seratanipun. Panaliten bab tembung-tembung Jawi Kina wonten ing basa Jawi Enggal anggenipun nglesanaken dereng kathah dipuntliti. Panaliten wonten ing bab anggenipun nglesanaken saenipun kathah dipuntliti.
Arofah, Chazah Siti Nur. 2009. *Basa Jawa dan Basa Sunda*. Skripsi S1 Jurusan Sastra Nusantara. Fakultas Ilmu Budaya. UGM. Yogyakarta.
Fernandez, Inyo Yos. 1994. *Linguistik Historis Komparatif*. Yogyakarta: Program Pascasarjana UGM.
Hadiwidjaya. 1967. *Tata-Sastra*. Yogyakarta: Pertjetakan R. I.
Ibrahim, ABD Syukur. 1984. *Linguistik Komparatif*. Surabaya: Usaha Nasional.
Keraf, Gorys. 1984. *Linguistik Bandingan Historis*. Jakarta: Gramedia.
Mardiwarsito dan Harimurti Kridalaksana. 1984. *Struktur Bahasa Jawa Kuna*. Flores: Nusa Indah.
Mardiwarsito. 1981. *Kamus Jawa Kuna-Indonesia*. Flores: Percetakan Arnoldus.
Mulyana, 2007. *Morfologi Bahasa Jawa*. Yogyakarta: Kanwa Publisher.
Mulyani, Siti. 2007. *Diktat Linguistik Historis Komparatif*. Yogyakarta.
__________. 2008. *Fonologi Bahasa Jawa*. Yogyakarta: Kanwa Publisher.
Poerwadarminta, W.J.S. 1939. *Baoesastra Djawa*. Groningen. Batavia: J.B. Wolters' Uitgevers - Maatschappij. N. V.
Purwadi, dkk. 2005. *Tata Bahasa Jawa*. Yogyakarta: Media Abadi.
Sasangka, Sry Satriya Tjatur Wisnu. 1989. *Paramasastra Jawa*. Surabaya: Citra Jaya Mukti.
Setiyadi, Bambang. 2006. *Metode Penelitian untuk Pengajaran Bahasa Asing Pendekatan Kuantitatif dan Kualitatif*. Yogyakarta: Graha Ilmu.
Siregar, Elfitri Lestari. 2002. *Bahasa Jawa dan Bahasa Minangkabau Analisis Komaparatif Fono-Leksikal*. Skripsi S1 Jurusan Sastra Nusantara. Fakultas Ilmu Budaya. UGM. Yogyakarta.
Sudarno. 1994. *Perbandingan Bahasa Nusantara*. Jakarta: Arkha Mudia Cipta.
Sudaryanto. 1988. *Metode Linguistik*. Yogyakarta: Gadjah Mada University Press.
Sumarlam. 2005. *Asptkualitas Bahasa Jawa*. Surakarta: Pustaka Cakra.
Wedhawati, dkk. 2006. *Tata Bahasa Jawa Mutakhir*. Yogyakarta: Kanisius.
Wojowasito, S. 1965. *Linguistik Sedjarah Ilmu (Perbandingan) Bahasa*. Djakarta: Gunung Agung.
Zoetmulder, P. J. dan Poedjawijatna. 1992. *Bahasa Parwa I*. Yogyakarta: Gadjah Mada University Press.
| No | Dhata | Teges | Wujud | Katrangan |
|----|-------|-------|-------|-----------|
| | Basa Jawi Kina | Basa Jawi Enggal | Sami | Ewah | Sami | Ewah | |
| | Tembung | Teges | Tembung | Teges | | | |
| 1 | abēr (Mardiwarsito, 1981:1) KB | lemes | aber (Poerwadarminta, 1939:1) KA | maboer | - | √ | √ | - | abēr → aber (B. J. Kina) (B. J. Enggal) ewah-ewahaning teges: tembung kahanan→ tembung kriya |
| 2 | agarami (Mardiwarsito, 1981:185) KB | dagang | garami (Poerwadarminta, 1939:133) KA | dagang, dedagangan, grami | √ | - | - | √ | agarami → garami (B. J. Kina) (B. J. Enggal) icalipun ater-ater {a-} |
| 3 | ā


text:
ha tindak tutur deklaratif. Salajengipun menika tindak tutur perlokusi minangka efek saking tuturan penutur.
Jinisipun tindak tutur miturut Chaer kaliyan Agustina (2014:56) bilih adhedasar saking konteks-ipun, jinising tindak tutur saged dipunperang dados kalih warni inggih menika tindak tutur langsung kaliyan tindak tutur boten langsung. Dene miturut pamanggihipun Wijana (1996:30) tindak tutur saged awujud langsung kaliyan boten langsung saha literal kaliyan boten literal.
Wonten ngelmu pragmatik ingkang nganalisis tuturan menika ugi gatosaken salah satunggaling unsur ingkang wigati wonten ing tindak tutur inggih menika konteks. Saklebetipun tuturan, konteks dados dhasaring pangandikan nalika nindakaken tuturan. Konteks dados dhasar wontenipun tuturan amargi saklebetipun konteks menika wonten unsur-unsur saking tuturan kados ta, penutur, mitra tutur, tema, amanat, papan, makna tuturan, saha ancasipun tuturan. Kejawi menika tindak tutur ugi gadhah fungsi penuturan tartamtu. Fungsi penuturan menika kaperang dados tigang jinis inggih menika pawarta (deklaratif), pitakenan (interogatif) saha prentah (imperatif). Miturut Chaer (2010: 79-99) fungsi-fungsi penuturan inggih menika kaping sepisan wonten pawarta (deklaratif) ngandharaken prajanjen, ngandharaken kaputusan. Fungsi kaping kalih menika fungsi pitakenan (Interogatif) ingkang dipunperang dados gangsal inggih menika pitakenan
nyuwun dipunakeni, pitakenan nyuwun katrangan, pitakenan nyuwun alasan, pitakenan nyuwun pamanggih, saha pitakenan nyuwun katemenan. *Fungsi* salajengipun wonten *fungsi* prentah (*imperatif*) ingkang kaperang dados tiga inggih menika ndhawuhi, pamenging, ugi nyarujuki saha *menolak*.
Saking *fungsi-fungsi penuturan* wonten ing inggil *fungsi interogatif* utawi pitakenan menika kathah dipunginakaken wonten ing karya sastra kangge gineman *penutur* saha *mitra tutur*. Salah satunggaling karya sastra inggih menika novel ingkang awujud seratan. *Novel* inggih menika satunggaling cariyos *prosa fiktif* ingkang panjangipun tartamtu, nggambaraken tokoh-tokohipun, gerak ugi adegan nyata ingkang *respresentatif* wonten satunggaling *alur* utawi kedadosan ingkang radi *kacau* utawi *kasut*. Wonten ing novel Kumpule Balung Pisah anggitanipun A. Saerozi A.M menika wonten gerak ugi adegan nyata ingkang *respresentatif* tokohipun. Wonten ing novel menika kathah pacelaton kangge gineman *penutur* kaliyan *mitra tutur*. Wonten ing novel menika kathah pacelaton ingkang ukaranipun *interogatif* utawi pitakenan. Nurhayati (2006: 129-130) *interogatif* utawi pitaken inggih menika ukara ingkang dipundamel kangge *mitra tutur* supados paring *response* ingkang wujudipun wangsulan saking menapa ingkang dipunsuwunaken pirsa.
Jinisipun *interogatif* miturut Sukesti,dkk (1997:30) *interogatif* kaperang dados tigang jinis inggih menika *interogatif keniscayaan*, *interogatif alternatif*, saha *interogatif informatif*. *Interogatif keniscayaan* inggih menika dipunginakaken kangge pitakenan ingkang betahaken wangsulan. *Interogatif*
alternatif inggih menika dipunginakaken kangge pitakenan ingkang dipuntanda partikel apa, utawa, saha sing endi. Ingkang pungkasan interrogatif informatif inggih menika dipunginakaken kangge pitakenan asifat ngandharaken informasi kados ta sapa, ngapa, priye, lsp.
Fungsi interrogatif miturut Wijana (lumantar Sukesti, dkk 1997:112) fungsi interrogatif inggih menika pitakenan kangge nyuwun wangsulan saking mitra tutur arupi informatif utawi konfirmasi, ananging menawi dipuntingali saking konteks-ipun penutur menika gadhahi maksud tartamtu. Fungsi sanesipun boten namung kangge pitakenan ananging ugi kangge metapesan. Metapesan inggih menika maksud ingkang dipunngendikaaken panutur dhumateng mitra tutur ginakaken media sanesipun kados ta pitakenan kangge prentah.
Tindak tutur interrogatif wonten ing novel menika utawi pitakenan ingkang kategori-nipun ilokusi. Tindak tutur ilokusi inggih menika tindak tutur ingkang gadhah sipat kangge paring informasi saha nindakaken satunggaling kawontenan. Tindak tutur ilokusi dipunpilah dening Searle dados gangsal wujud inggih menika tindak tutur asertif, tindak tutur direktif, tindak tutur komisif, tindak tutur ekspresif, saha tindak tutur deklaratif.
Novel Kumpule Balung Pisah anggitanipun A. Saerozi A.M menika senadyan sampun dipunterbitaken nalika taun 1978 ananging basanipun ngginaken basa padintenan ingkang gampil dipunpahami dening pamaos. Kanthi katahipun tuturan ing novel menika mila ugi kathah dipunpangihaken
tuturan-tuturan ingkang kalebet tindak tutur interogatif utawi pitakenan. Salah satunggaling tuladha tindak tutur interogatif wonten ing novel Kumpule Balung Pisah anggitanipun A. Saerozi A.M. Tuladhanipun ing ngandhap menika.
"Njur aku mbok kon priye? mbok kon ikhtiyar priye maneh?
Konteks tuturanipun, tuturan menika dipuntuturaken dening Bapak, mitra tuturipun Ibu. Kadodosanipun wonten griyanipun Bapak lan ibu. Ibu kuciwa dhateng bapak amarga artanipun boten cekap kangge biaya wonten ing jaman samenika. Pirembaganipun tuturan wonten ing inggil menika kalebet ukara interogatif amargi wonten ing pungkasan ukara ngginakaken tanda (?) lan ngginaken tembung "kepriye". Tuturan menika kangge paring pitakenan awit pamanggih utawi pamikiran saking penutur kangge mitra tutur ingkang ngginaken ukara interogatif. Ukara ing inggil menika dipundamel kangge pikantuk responsi awujud wangsulan utawi ukara ingkang kedah dipunwangsuli dening mitra tutur. Pirembagan wonten ing inggil menika sami kaliyan pamanggihipun (Nurhayati saha Mulyani, 2006: 129) ingkang ngandharaken bilih ukara pitaken menika kangge pikantuk wangsulan saking mitra tutur inggih menika ibu.
Sasampunipun ngamati kanthi makaping-kaping dipuntemtokaken bilih panaliten menika badhe ngandharaken jinising tindak tutur inter


text: Usul punika salajêngipun kula lantarakên dhatêng pangrèh agêng, supados dados panggalihan. Nalika dintên Minggu Kliwon tanggal ping 4 Juli 1937 pakêmpalan damêl rêpat pangrèh, kajawi ngrêmbag sanès-sanèsipun, ugi ngrêmbag usulipun rêdhaksi kajawèn wau. Kanthi cêkak kula kabarakên: usul wau katampi, dene sahipun badhe kaputus wontên parêpatan warga benjing 8 Agustus 1937. Pangrèh ngaturakên gênging panuwun dhatêng rêdhaksi kajawèn, dene sampun karsa sarta cawe-cawe dhatêng adêging paguyuban darah tus Pajang. Dados wiwit ing sapunika, sintêna kemawon lan sadhengah bôngsa, sagêd dados warganing paguyuban, sanajan botên wontên sêsambêtanipun waris utawi darah.


text: Syeikh Abdullah Azzam mung fokus ing siji, ya iku negakake ukum Allah, kang dadi tanggung jawab kanggo kabèh umat muslim. Dhèwèké yakin manawa jihad wajib ditindakaké nganti Khilafah Islamiyah ngadheg saéngga cahya Islam nerangi donya.


text: Atiku rasane loro, nyawang kowe rabi ro wong liyo


Genosida
Genosida iku tindakan pambantaian gedhèn-gedhènan sacara sistematis marang sawijining suku bangsa utawa klompok kanthi maksud numpes (agawé tumpes) bangsa kasebut. Tembung iki pisanan digunakaké déning siji ahli hukum Polandia, Raphael Lemkin, ing taun 1944 jroning bukuné Axis Rule in Occupied Europe sing dibabar ing Amérika Sarékat. Tembung iki dijupuk saka basa Yunani Yέvoς genos ('ras', 'bangsa' utawa 'rakyat') lan basa Latin caedere (rajapati).
Genosida kuwi salah siji saka papat Pelanggaran HAM abot sing ana jroning yurisdiksi International Criminal Court. Pelanggaran HAM abot liyané yakuwi Kejahatan marang kamanungsan, Kejahatan perang, lan kejahatan Agresi.
Miturut Statuta Roma lan Undhang-Undhang no. 26 taun 2000 bab Pengadilan HAM, genosida kuwi Lelaku sing diayahi kanthi angkah kanggo ngajuraké utawa numpes kabèh utawa sapérangan klompok bangsa, ras, klompok ètnis, klompok agama kanthi cara matèni anggota klompok; ngakibataké siksa fisik utawa mental sing abot marang anggota klompok; nyiptakaké kondhisi kauripan klompok sing agawé kamusnahan sacara fisik sebagéan utawa sakabèhané; nglakoni tindakan nyegah kalairan jroning klompok; mindahaké sacara peksa bocah-bocah saka sawijining klompok menyang klompok liya.
Ana uga istilah genosida budaya sing maknané pembunuhan peradaban kanthi nglarang penggunaan basa saka sawijining klompok utawa suku, ngowahi utawa ngajuraké sajarahé utawa ngajuraké simbul-simbul peradabané.
Conto genosida[sunting | sunting sumber]
- Pembantaian bangsa Kanaan déning bangsa Yahudi ing milenium pisanan sadurungé Masèhi.
- Pembantaian bangsa Helvetia déning Julius Caesar ing abad kaping-1 SM.
- Pembantaian suku bangsa Keltik déning bangsa Anglo-Saxon ing Britania lan Irlandia wiwit abad kaping-7.
- Pembantaian bangsa-bangsa Indian ing bawana Amerika déning para penjajah Eropah wiwit taun 1492
- Pembantaian bangsa Aborijin Australia déning Britania Raya wiwit taun 1788
- Pembantaian Bangsa Armenia déning sawetara klompok Turki ing pungkasan Perang Donya I
- Pembantaian wong Yahudi, wong Gipsi (Sinti lan Roma) lan suku bangsa Slavia déning kaum Nazi Jerman jroning Perang Donya II.
- Pembantaian suku bangsa Jerman ing Eropah Wétan ing pungkasan Perang Donya II déning suku-suku bangsa Ceko, Polandia lan Uni Soviet ing sisih wétan garis tapel wates Oder-Neisse.
- Pembantaian luwih saka rong yuta jiwa rakyat déning rezim Khmer Merah ing pungkasan taun 1970-an.
- Pembantaian bangsa Kurdi déning rezim Saddam Hussein Irak ing taun 1980-an.
- Efraín Rios Montt, diktator Guatemala wiwit 1982 nganti 1983 wis matèni 75.000 Indian Maya.
- Pembantaian suku Hutu lan Tutsi ing Rwanda taun 1994 déning utamané kaum Hutu.
- Pembantaian suku bangsa Bosnia lan Kroasia ing Yugoslavia déning Serbia antara 1991 - 1996. Salah sijiné yakuwi Pembantaian Srebrenica, kasus pisanan ing Eropah sing dinyatakaké genosida déning kaputusan hukum. [1]
- Pembantaian kaum kulit ireng ing Darfur déning milisi Janjaweed ing Sudan taun2004.


akên kamajênganing pakêmpalan wanita Indhonesiah ing saumumipun.§ rêmbag ing bab punika kados sampun cêkap kajugag samantên kemawon, awit saupami kalajêng-lajêngakên mindhak andadosakên kirang prayogi. Red.
Pangrèh Margining Kautamèn.
Jakêrta, kaping 10-5-'29. Wara Muswrajab.
--- 601 ---
Bab Têtanêman
Sêkar
Sadaya tiyang tamtu sampun gadhah pangintên bilih kapetang mèh sawarnining bôngsa, punika sami rêmên sarta migunakakên dhatêng sêkar utawi sêkar-sêkaran. Môngka yèn dipun manah sêkar punika rak botên wontên paedahipun punapa-punapa tumraping badan, têgêsipun botên manjing dados têtêdhan, nanging namung dumunung pasrèn utawi gêgandan, tumrap ingkang rêmên sangêt pancèn sagêd nuwuhakên raosing manah bingar, kabêkta saking wujudipun pancèn inggih ngrêsêpakên ing paningal, samantên wau manawi katata kanthi sae, punapadene pancèn aslinipun sêkar sae.
Sanajana mênggahing paedahipun sêkar wau botên sapintêna, ewadene mêksa katawis dados kabêtahaning ngakathah, punapadene katingal dados padagangan, tôndha yêktinipun makatên:
[Grafik]
Sêkar sruni.
Ing pundi-pundi pêkên agêng utawi alit, ing ngriku kenging katamtokakên mêsthi wontên tiyang sadeyan sêkar. Rèhning ingkang sade sarta ingkang numbasi namung tiyang Jawi, dados ingkang kadhasarakên ing ngriku inggih bôngsa sêkar ingkang dados kasênênganipun kemawon, kados ta: sêkar kênanga, mlathi, rêgulo, sundêl, sônggalangit, soka, tuwin sapanunggilanipun, limrahipun mawi ngangge rangkèn rajangan pandhan wangi, kawastanan sêkar campur-bawur, punapadene godhong dilêm, dene wontênipun ing padhasaran ngriku mawi ambên-ambênan, kangge momori sêkar supados gandanipun langkung eca, kados ta: lisah wangi, lisah cêm-cêman, dhèdhès, borèh, cêndhana wangi tuwin sanès-sanèsipun. Tumrap ing pêkên ingkang agêng tiyang sade sêkar botên ngêmungakan satunggal kalih, tarkadhang ngantos dasanan, ewasamantên angsal-angsalanipun inggih taksih urup, saya malih manawi nuju wulan siyam, wiwit ing malêm salikur ngantos dumugining bakda lêbaran, ing samargi-margi pating talècèk wontên tiyang sade sêkar, samantên ugi ingkang tumbas inggih mêksa sêsêluran, nanging ingkang majêng sêkar borèh prêlu kadamêl nyêkar ing pakuburan. Prakawis punika para maos kados ugi sampun sami uninga, pramila katitik saking kawontênan ingkang makatên wau, bab sêkar pancèn têtêp dados kabêtahan, ugi tumrap sadaya bôngsa. Nanging tumraping bôngsa Jawi adhakan namung tiyang èstri ingkang taksih migunakakên sêkar sabên dintên.
Nanging sarêng katitik saking wontênipun bôngsa Walandi, bokmanawi para maos sagêd anggalih piyambak, dene ingatasipun sêkar kemawon têka katawis dados padagangan ingkang agêng, kadospundi wontênipun Bloemenhandel ing kitha-kitha, ingatasipun pambudidaya sadean [sadea...]
--- 602 ---
[...n] sêkar kemawon ngantos sagêd angawontênakên punggawa kathah, wiwit saking tukang kêbon, juru sêrat, tukang nagihi, tukang ngarang andhapuk sêkar-sêkaran, (bukèt) tuwin sanès-sanèsipun, punapadene kiyat ngadêgakên toko kangge papan panyadean sêkar ingkang waragadipun botên sakêdhik.
[Grafik]
Sêkar tluki.
Mênggah kawontênan ingkang makatên punika yêktosipun botên angeramakên, awit inggih pancèn kêdah ngangge pawitan kathah, tur kêdah mangrêtos ingatasipun bab pangrimating sêkar warni-warni, ngantos sadhêngaha tiyang ingkang ningali dhêdhapukaning sêkar ingkang wêdalan ngriku kenging katamtokakên mêsthi sênêng, dhasar inggih nyata angrêsêpakên tumraping pandulu, wasana inggih sagêd manjing dados panariking kasarasaning batos utawi pamikir. Pramila tumraping bôngsa Walandi bab bukèt punika pancèn manjing dados kalangênan.
Bokmanawi para maos ugi sampun asring amriksani bôngsa Walandi utawi Tiyonghwa, punapadene para priyantun luhur, kadospundi manawi pinuju manggihakên pangantèn utawi kêpêjahan, gêgubahaning sêkar ingkang minôngka rêrênggan ing ngriku sakalangkung angedap-edapi. Manawi katimbang kalihan sêkar kalangênaning bôngsa Jawi kados ingkang kasêbut nginggil wau rak dede amput-amputipun.
Dene mênggah rêrêgènipun pancèn inggih botên sakêdhik, tarkadhang sawênèhing Walandi utawi sanèsipun wau, manawi nuju gadhah damêl mantu utawi ngrêrêngga layon, têlasing arta ingkang kangge tumbas sêkar kemawon botên kirang saking gangsal atusan rupiyah, bokmanawi sagêd ugi kapara langkung.
[Grafik]
Sêkar adhaliyah.
Rèhning samangke sampun têrang saha têtela manawi ing bab sêkar dados kabêtahaning ngakathah, punapadene yèn kaudi sagêd dados panggaotan ingkang agêng, punapa botên langkung prayogi saupami bôngsa Jawi tiru-tiru ngadani ambudidaya bab sêkar kados sacaraning Walandi ingkang sampun kantênan mêlok kathah asilipun makatên, nyumanggakakên.
Nirnasa.
--- 603 ---
Kawruh Sawatawis
Têmbung Balangan
Sanadyan para maos Kajawèn sampun kathah ingkang uninga dhatêng têgêsing têmbung Jawi: balangan, ananging sarèhning pangintên kula taksih kathah ugi ingkang dèrèng nate uninga utawi sarawungan dhatêng têgêsing têmbung balangan ingkang badhe kula cariyosakên ing ngandhap, amila supados sagêd radin kauningan para maos, kula têrangakên wijangipun kados ing ngandhap punika.
Têmbung balangan tumrap ing Surakarta sarta sakiwa têngênipun, sabên ti


ordonnantie (undhang-undhang panyêgah potang mêrês) ingkang kalimrahakên kawrat ing sêtat sêblad taun 1916 No. 643, undhang-undhang wau tumraping sawarnining bôngsa, dados tumrap pribumi ugi kalêbêt ing ngriku.
Tumrap bôngsa Eropah tuwin bôngsa ingkang kasamèkakên, undhang-undhangipun ing bab wau sampun wontên, inggih punika bab 23 ing Algemeene bepalingen van wetgeving voor Nederlandsch Indie, ing ngriku mratelakakên: tata tuwin prajanjian punapa kemawon, botên badhe tumindak, bilih nyulayani suraosing undhang-undhang ingkang gêgayutan kalihan tata cara limrah tuwin kasusilan.
Ing bab 1320, 1335 tuwin 1337 Burgerlijk Wetboek mratelakakên, bilih prajanjian ingkang botên kalal, botên anggadhahi kêkiyatan.
Prajanjian ingkang mêngku suraos bab pamêndhêting sarêman langkung saking mêsthi, punika pangadilan anganggêp nêrak ing kasusilan, dados botên gadhah kêkiyatan.
Kados ingkang kapratelakakên ing nginggil, bilih Woekerordonnantie punika tumrap sawarnining bôngsa, dados inggih kalêbêt dalah pribumi.
Ing ngriki prayogi nêrangakên suraosing undhang-undhang wau sawatawis, kados ing ngandhap punika:
Manawa ing salah sawijining layang prajanjian, môngka salah sawijine wonge, golèk kaontungan kanggo awake dhewe utawa kanggo wong liya, sarana nganggo migunakake kurang dêrênge golongan liya, yaiku kurange dêrêng jalaran saka kurang panimbange, (saka ora pradulèn) utawa saka kurang kawruh, utawa manèh nuju sajrone susah, ing môngka kaontungane mau sambungan kao kaanan, ngluwih-ngluwihi, (yaiku ngliwati saka mêsthine) upama dipandhing karo kuwajibane sing kadadeyan sabab saka prajanjian mau. Kang mangkono iku, pangadilan kêna anggawe timbange kang gawe karugian mau, samono mau yèn saka panjaluke sing dipitunakake, utawa bisa angebrakake prajanjian mau babarpisan. Sajrone andhawuhake karampungan, pangadilan kudu nganakake pranatan kang kaya mangkono, kang nganti golongan karo pisan mau sabisa-bisa pulih kaya sadurunge prajanjian mau digawe.
Katrangan lan saksi apa bae diparêngake.
Woekerordonnantie punika kalêbêt dhatêng prakawis sipil, sagêd tumindak kangge sawarnining prajangjian. Dados ingkang kalêbêt ing undhang wau botên ngêmungakên prakawis nyambut arta kemawon, ugi tumrap prakawis sade sendhe, gadhe tuwin sanès-sanèsipun, bilih sadaya wau katindakakên [katinda...]
--- 11 ---
[...kakên] sarana pados kauntungan ingkang langkung saking mêsthi. Ing bab wau, pangadilan kagungan panguwaos adamêl timbangipun tiyang ingkang kapitunan, (inggih punika tiyang ingkang ambayar sarêman langkung awrat) utawi ngebrakakên prajanjian wau babarpisan, bilih têtela ingkang kapitunan wau sarana adamêl prajanjian, nalika pandamêlipun saking botên pradulèn, utawi saking kirang kawruh, utawi malih nuju wontên salêbêting kasusahan, janji wontên panêdhanipun tiyang ingkang kapitunan wau.
Suraosing undhang-undhang ingkang mungêl: kanggo wong liya, kajêngipun tumrap dhatêng tiyang ingkang mêndhêt kaontungan langkung saking mêsthi, supados sarêng wontên ngarsaning pangadilan botên sagêd ngiyatakên prajanjianipun, jalaran sarana gadhah atur, bilih pamêndhêting kaontungan wau namung saking anggènipun dados agèn, botên tumrap dhatêng badanipun, nanging tumrantumrap. tiyang sanès.
Kajênging ungêl-ungêlan: sambungan karo kaanan, punika pangadilan botên kêsiyut ingatasing pathokan sarêman ingkang kêlimrah, ananging kêdah ngangge pathokan piyambak, inggih punika ingkang mathuk kalihan kawontênaning tiyang utawi kawontênaning panggenan.
Ungêl-ungêlan: golongan karo pisan mau sabisa-bisa pulih kaya sadurunge prajanjian mau digawe, kajêngipun: supados samukawis ingkang sampun dipun pasrahakên ing tiyang nalika damêl prajanjian, dipun wangsulakên malih.
Oreyan ingkang kados makatên wau bokmanawi sampun têrang mênggahing kajêngipun undhang-undhang wau.
Sapunika rumaos lêga, dene suraosing undhang-undhang wau mikantuki dhatêng tiyang ingkang nyambut, botên dhatêng tiyang ingkang nyambutakên. Sampun tamtu kemawon wêkasanipun kados makatên, awit prajanjian makatên wau tamtu damêl kapitunanipun tiyang ingkang nyambut.
Ananging tumrapipun para lintah dharat, tansah sagêd kemawon anggènipun gadhah akalan murih sagêd mêrês tiyang.
Cobi para maos karêngakaparênga. maos sêrat pisambut ingkang kacêtha ing ngandhap punika, tuwin sêrat ingkang makatên punika mèh sampun kêlimrah kangge wontên ing kitha-kitha agêng ing tanah Jawi, suraosipun ing basa Jawi makatên:
Griya ingkang ngadêg ing pasitèn gupêrmèn wau warni griya payon gêndhèng, pagêr gêbyog kajêng jati, ngandhap plêstèr, ukuran miturut sêrat palilah saking ruimistêr tanggal 20 Nopèmbêr 1926 nomêr 135 rêgi f 240,- (kalih atus kawan dasa rupiyah) kropyok, kanthi aprajanji, kula gadhah hak tumbas griya tuwin pasitènipun wau ing salêbêtipun sataun, sapundhating titimangsanipun sêrat sade tinumbas punika.
Manawi salangkungipun saking tanggal 1 Agustus 1928 kula botên numbas griya malih, griya wau sampun têtêp dados gadhahanipun.
Ing ngriku ugi dipun têrangakên, bilih pamasrahing siti tuwin griya wau, sampun miturut pranatan. Taksih wontên sambêtipun.
--- 12 ---
Cariyos Wigatos
Paduka Ingkang Minulya Tuwan Dr. A.A.L. Rutgers. Gupêrnur Surinamê.
Paduka Ingkang Minulya Tuwan Dr. A.A.L. Rutgers dhirektur dhepartêmèn têtanèn ing Bogor, kawisudha jumênêng gupêrnur Surinami,Surinamê. inggih punika jajahan nagari


text:
Tambakmerang kuwe salah siji desa nang Girimarto, kabupaten Wonogiri, propinsi Jawa Tengah, Indonesia.
Referensi


text:
Basa-basa Slavik iku siji cawang rumpun basa saka basa-basa Indo-Éropa.
Sacara tradhisional ana telung cawang utama basa-basa Slavik:
 Basa Slavik Kulon
 Basa Slavik Wétan
 Basa Slavik Kidul
Lokasi
Basa-basa Slavik dituturaké ing Éropa Wétan, Éropa Kidul (Balkan) nganti sisih lor bawana Asia ing sebrangé Jepang
Peta basa-basa Slavik ing Éropa
Ciri
 Basa Slavik Kulon
 Basa Ceko
 Basa Slowak
 Basa Polen
 Basa Sorbia
 Basa Kasubia
 Basa Slavik Wétan
 Basa Ruslan
 Basa Bélarus
 Basa Ukraina
 Basa Rusyn
 Basa Slavik Kidul
 Basa Slowén
 Basa Perkmurie
 Basa Kroasia
 Basa Bosnia
 Basa Serbia
 Basa Bulgaria
 Basa Slavik Gerejawi Kuna (Old Church Slavonic)
 Basa Makedonia
Uga delengen
 Pratélan Basa
Pranala njaba
 Basa Slavik


kabeh padha langgeng ing jero suwarga kana sak lawas-lawase, Allah rila marang dheweke kabeh, lan dheweke kabeh uga rila marang Panjenengane (Gusti Allah). Hiya kang mengkana iku (wujude piwales) tumrap wong kang wedi marang Pangerane".
Kanthi mekaten, menawi tumindakipun tiyang Islam ghadhahi tujuan ingkang panjang, inggih punika supados bahagia gesang ing dunya lan akherat. Ananging tiyang-tiyang komunis, namung ghadhahi tujuan bahagia gesang ing dunya kemawon. Wontenipun Gusti Allah, para malaikat, siksa kubur, ara-ara mahsyar, hisab, suwarga lan neraka piyambakipun boten pitados, sahingga tiyang komunis saget ngalalaken ingkang haram. Jalaran hukum namung wonten ing dunya kemawon ingkang dipun damel dening manungsa.
Kanthi mekaten perjuangan lan pengorbananipun para pahlawan kita ingkang tansah ngugemi agami, mangga kita uri-uri kita teladhani, supados negari Indonesia dados negarai ingkang aman, sentaosa, tata, titi, tentrem kerta raharja, gemah ripah loh jinawi, kanthi pikantuk ridha saking ngarsa dalem Allah SWT, amin.
بَارَكَ اللهُ لِيْ وَلَكُمْ فِى الْقُرْآنِ الْكَرِيْمِ وَنَفَعَنِى وَاِيَّا كُمْ بِمَا فِيْهِ مِنَ الْاٰيَاتِ وَالذِّكْرِالْحَكِيْمِ. أَقُوْلُ قَوْلِى هٰذَا وَاسْتَغْفِرُوْهُ إِنَّهُ هُوَ الْغَفُوْرُ الرَّحِيْمُ, وَقُلْ رَّبِّ اغْفِرْ وَارْحَمْ وَأَنْتَ خَيْرُ الرَّاحِمِيْنَ.
Artikel Untajiaffan Lainnya:
Title: Mujudaken Masyarakat Beragama, Khutbah Bahasa JawaURL:_URL_ Masyarakat Beragama, Khutbah Bahasa Jawa


text:
ati dituruti, nuli didhaupaken bari puterine. Seteruse puteri Cina mau nuli diboyong, digawa ning tanah Cirebon.
Bareng wis tahunan lawase, Kaisar Cina mau kelingan ning puterine kang dipundhut garwa ning Gusti Sinuwun Sunan Gunung Jati. Nuli ngutus para punggawae, dikongkon ngulat-ulati puterine mau, bari nggawa hadiah barang, rong kapal akehe.
Tekan ning tanah Cirebon, punggawa kang dikongkon ngulat-ulati puterine Kaisar Cina mau nuli matur ning Gusti Sinuwun Sunan Gunung Jati.
"Gusti, sampun dados rengating galih, kula kumawantun rawuh ning ngarsaning Kanjeng Gusti," ature punggawa Cina.
"Kula namung derma diutus Kaisar negeri kula. Dikengken ngawat-awati puterinipun."
"Ketrima bagya punggawa," Sabda Gusti Sinuwun Sunan Gunung Jati. "Kaya dene apa kang katon dening sira, gusti puterinira ya beli kurang sawiji apa."
"Leres pangandika Gusti," ature punggawa Cina.
"Apa bener tah Rayi, sliramu betah krasan ning tanah Cirebon kene," sabdane Gusti Sinuwun Sunan Gunung Jati ning garwane sing puteri negeri Cina.
"Leres dhawuh keng Raka, sareng mugi Raka kersa ngaturaken sembah pangabaktos kula dhumateng keng Rama," ature garwane.
"Lah, mengkonon punggawa," sabdane Gusti Sinuwun Sunan Gunung Jati ning para punggawa negeri Cina." Samengko lamun sira wis balik ning negerinira, aturna sembah baktinisun sekeluarga iki."
"Sandika Gusti," ature punggawa negeri Cina." Kula rumaos bingah sanget."
"Mengko critaknang kang sebenere," sabda Gusti Sinuwun Gunung Jati maning.
"Sandika Gusti," ature punggawa Cina." Sanesing mekaten, kula rawuh sareng bekta barang hadiah Kaisar kangge Kanjeng Gusti, ingkang katahipun wonten kalih kapal Gusti."
"Akeh temen, apa isine Punggawa?" sabda Gusti Sinuwun Sunan Gunung Jati takon.
"Ernas, inten, berlian, raja brana sareng barang-barang ingkang kedamel saking poselen Gusti," ature punggawa, njawab pitakone Gusti Sinuwun Sunan Gunung Jati.
"Hem, punggawa," sabdane Gusti Sinuwun Sunan Gunung Jati.
"Kados pundi dhawuh Gusti," ature punggawa negeri Cina.
"Barang-barang kang digawe sing poselen ketrima kanti bungahing ati, marga ning negeri kene pancen durung ana. Iku, pratandha sepira gedhene rasa sih keng Rama Kaisar negeri Cina," sabda Gusti Sinuwun Sunan Gunung Jati. "Mung, emas, inten, berlian mbari raja brana sejene isun beli sanggup nrima."
"Ampun Gusti, samangke kepripun, manawi mboten ketampi kula sedaya bakal dipejah Gusti," ature punggawa negeri Cina.
"Lah, kang mengkonon iku ya sekarepira. Tapi isun uga tetep ora bisa nrima barang kang wis tek sebutaken mau. Marga emas, inten, berlian, lan raja brana, ning tanah Jawa kene akeh," sabda Gusti Sinuwun Sunan Gunung Jati, negesaken.
Gelising crita, sedurunge para punggawa negeri Cina mau balik ning negerine, saking pintere para punggawa mau, barang kang arupa, emas, inten, berlian bari raja brana kependem ning pancake gunung Jati, separeke Gua Topong. Marga para punggawa Cina mau pada watir, yen barang mau digawa balik maning pasti bakal diukum pati.
Sedheng barang-barang poselen, hadiah Kaisar negeri Cina mau nuli dijukut seperlune. Sejene dipasang baris, dijejeraken ning bangunan tembok Istana kerajaan, bari ning tempat-tempat kang rame. Perlune barang poselen kanggo contoh mau ambiran bisa ditiru ning Rakyat sakawula baiane, nganti bisa gawe dhewek. Ambiran lamun memangan, nganggo wadhah kang pantes. Selawase beli nganggo godong jati bac. Rakyat negeri Cirebon dikongkon ngamati piring poselen, mangkok poselen, pisin poselen, ambir bisa mbudi daya, bisa ngakal dewek.
Seleyane iku crita iki nggambaraken, yen besuk lamunan dadi wong tuwa, gawe laku kang bener, marga tindak lakune wong tuwa seringe bisa nitis ning anake.
9. PULANE JARAN DIKOMBONG
Dhaerah Cirebon, jare kandhane wong, jaman bengiene iku sawijining alas gedhe, gung aliwung-liwung. Genae satoan. Satoan cilik nganti tekan satoan kang gedhe-gedhe ana kabeh.
Nurut sijiming kaol, satoan kang paling kuat sing ana ning alas mau yaiku Jaran.
Jaran, jaman bengien jarene duwe kesakten. Bisa mabur ning awang-awang, bisa mendem tur bisa ngambah seduwure segara. Tenagane rosa ngungkuli tenagane gajah. Playune santer prasasat angin.
Kabeh satoan kang ana ning alas mau, kaya dene Macan, singa, buaya, gajah, bedhul, sapi, kebo bari sejene. Kalah kabeh, kenang jaran.
Sedina-dinane, langka maning kang dicebak ning jaran, mung luruh musuh kang tangguh. Kanggo tandingan ngadu kesektene.
Nanging kabeh satoan langka sing wani, pada umpetan kewedien.
Nganti saking langka tandhingane jaran sering gemuyu, "Hiieee, ... hiieee, ... hiieee," cengengesan. Mbari sikile gegedhog ning lemah. Lamun ngomong kah, "Ayo, sapa lawan."
Tingkahe jaran nuli nyombong, ngrasa dadi jagoan. Saben tetemu barisatoan sejene terus ditendhang.
Kocapa, suwe-suwe jaran mau ngrungu, caturing kandha. Yen kesektene jaran mau lamun ditanding baris menusa, kalah bet. Sebab menusa luwih pinter tinimbang jaran.
Krungu omongan kang kaya mengkonon mau, jaran kemengkelen. Terus bae jaran mau lunga mendi-mendi, nggoleti menusa.
Jaran mabur sedhuwure langit kang ke pitu, nuli mendhem
tekan lak-lake bumi, gledhah dhasare segara. Tapi menusa kang digoleti beli ketemu.
Critane, ning pategalan, dhaerah selore gunung Cireme ana iku Man Jalma. Man jalma lagi ndhodhok ning galengan, mandhengi tandurane.
Tandurane kang dipulasara kepati-pati, nganti jare basa ngetokaken kringet sebokor bokor, anggone nebal, nanduri ngrabuti sukete, wis katon ngrampyak, arep metu uwohe.
Rikala iku wayah sore, srengenge arep surup. Jagat remeng-remeng, disoroti cahyane srengenge kang sumancar.
Man Jalma krasa nikmat, ayem tentrem, anggone urip. Klalen ning


text:
thole marang jênêngira | rèhning sira sumêdya dadi aji | kabèh karèha sirèku | nadyan ing tanah sabrang | bêcik kowe sebaa mring Ngadilangu | marêk Sunan Kalijaga | sira amintaa kang sih ||
7. nyuwuna ingkang rasukan | Kangjêng Kyai Gundhil kêlawan malih | Kyai Ăntakusumèku | iku caritanira | nalikane [nalika...]
[...ne] kang para wali sêdarum | ngadêgakên masjid Dêmak | ingkang masjid wusnya dadi ||
8. para wali adhikiran | kabèh anèng sajêroning kang masjid | gya ana buntêlan runtuh | saking dhuwur tibanya | ana tulis muni iku ingkang gadhuh | Kangjêng Sunan Kalijaga | buntêlan puniku kaki ||
9. arupa lulang maenda | kang binuntêl iku rupa kêlambi | apan takwa dhapuripun | klambi iku lorodan | pan ing nguni agêmira Kangjêng Rasul | dene walulanging dumba | pasalatane jêng nabi ||
10. nuli Kangjêng Sunan Bonang | angandika marang Jêng Sunan Kali | iku walulanging wêdhus | ya gawenên rasukan | wangun takwa ingkang nganggo jêbèng besuk | ingkang dadi ratu Jawa | samêngko sira gadhuhi ||
11. pan iku dadi pratăndha | yèn kulambi pinaringkên sirèki | sira thole bakal tulus | umadêg naradipa | nèng Mêntaram iya saturun-turunmu | yèn ora pinaringêna | ya bakal tan tulus kaki ||
12. gonira dadi narendra | Senapati sarêng wau miyarsi | ingkang paman dhawuhipun | langkung sukaning driya | alon matur yèn kados mêkatên wau | lah paman sampeyan têngga | barisan Madiun iki ||
13. kula sowan Kangjêng Sunan | Kalijaga aminta kang kulambi | dhumatêng ing Ngadilangu | Dipati Măndaraka | angling alon lah iya prayoga kulup | Senapati sigra budhal | mung bêkta wong kawan [kawa...]
[...n] dèsi ||
14. Adipati Măndaraka | ingkang maksih kantun atêngga baris | Senapati kang winuwus | lampahnya gêgancangan | pan sinêru datan kawarna ing ênu | Ngadilangu sampun prapta | têdhak saking ing turanggi ||
15. lajêng marêk jêng susunan | kangjêng sunan lênggah nèng masjid alit | Senapati sigra masuk | nèng latar katingalan | gya ingawe majêng prapta ngraup suku | wus kinèn lênggah nèng ngarsa | bage jêbèng Senapati ||
16. baya ana karêpira | sira marêk ana ing ngarsa mami | Senapati sigra matur | milamba marêk tuwan | ulun nyuwun timbul yuwananing pupuh | wagêda kalis tik swara | jêng sunan ngandika aris ||
17. ya jêbèng sakarêpira | sun wus uning mapan ta wus pinêsthi | ing saturunira besuk | ingkang dadi narendra | amêngkoni ing tanah Jawa wis tamtu | pinêsthi karsaning Suksma | nora kêna owah gingsir ||
18. lah ta iki tampanana | Kyai Ăntakusuma lan Ki Gundhil | lorodaning kangjêng rasul | sapa ingkang kanggonan | klambi iku pinêsthi yèn dadi ratu | angêrèh ing tanah Jawa | ênya tampanana kaki ||
19. Senapati sigra nêmbah | anampani rupa klambi kêkalih | nulya nêmbah pamit mundur | linilan sigra mentar | prapta jawi anitih turăngga sampun | budhal gancang lampahira | tan winarna anèng margi ||
20. ing barisan [barisa...]
[...n] sampun prapta | panggih lawan Măndaraka Dipati | jinarwa sêdayanipun | sowannya sang pandhita | Adipati Măndaraka sukèng kalbu | myarsa wartane kang putra | wusana ngandika aris ||
21. thole paran karsanira | baris mungsuh wus akèh bubar sami | ingkang kari baris iku | patute padha weya | ilang kabèh ya pangati-atinipun | Senapati angandika | paman sampeyan printahi ||
22. barisipun pinartiga | mangke dalu sami nyabranga kali | byar rina sampun arawuh | sawetaning bêngawan | Adipati Măndaraka printah sampun | mring sagung para bupatya | wus matêng dènnya prajangji ||
23. baris agêng dalu bidhal | nyabrang dhatêng sawetaning bênawi | tan wontên suwaranipun | asarêng byar raina | sampun rawuh sawetan bêngawan wau | lajêng tata barisira | bêndhene bèri tinitir ||
24. tambure pating kadhobrang | awor surak wadya gumuruh atri | anglir pendah gunung rubuh | wisma-wisma ngobongan | katiyup ing maruta amabul-mabul | dahana amubal-mubal | kadi babaling yomani ||
25. wadya Madiun sêdaya | ingkang baris kagète tan sinipi | gagap-gugup yudanipun | prangira kaclakuthak | Senapati anitih turangganipun | panas madu ulêsira | puspakêncana kang nami ||
26. rasukan Ăntakusuma | ngagêm lawung Ki
Pêlèrêd rêspati | Senapati lajêng ngamuk | singa sinêrang bubar | kathah pêjah barisira wong Madiun | dhadhal ing saparan-paran | lingsir wetan ingkang wanci ||
27. titihannya Senapatya | lajêng pêjah amargi nandhang kanin | nanging maksih bisa mlaku | kêni kinarya aprang | sarêng wanci lingsir kilèn pan kadulu | mring Dipati Măndaraka | sêmana lon dènira ngling ||
28. Senapati jaranira | uwis mati kok isih kotunggangi | kang turăngga lajêng rubuh | Senapati malumpat | sarwi angling paman sampeyan puniku | dahwèn têmên mapan kula | paman gih sampun udani ||
29. pêjahipun kapal kula | duk ing wau lingsir wetan kang wanci | sapunika sawêg ambruk | margi saking sampeyan | ingkang dahwèn Senapati ngandika rum | andhawuhakên prasapa | ing saturun-turun mami ||
30. aja nunggang jaran napas | bok tan kaya jênêng manira iki | Senapati gya lumaku | sêdya malêbèng pura | kawarnaa panêmbahan ing Madiun | sampun ingaturan wikan | têmahan kang waspa mijil ||
1. Panêmbahan Madiun winarni | nèng pêndhapa lunggoh | pra sêntana sami pêpak andhèr | ingkang putra Dèn Mas Lonthang ngarsi | matur rama nangis | mangke dadosipun ||
2. dènnya atur


text:
Abad kaping 20 - Abad kaping 21 - Abad kaping 22
Uga delengen
 Kalèndher Kadadéan


text: Gambret singgang mrakatak ora ana sing ngeneni = wong wadon kenes ora ana wong lanang sing nakokake


an-sunan banjur podo diwenehi gamparan, mulane gamparan mau ciri lan wangune kaya gamparan cina".
Boten dangu wonten sowanipun sunan puger, matur bilih ing ngandapipun menara wonten swanten ingkang nyalawadi, kados dene swantenipun tiyang ingkang nembe ngayahi pendamelan ingkang awrat. Joko ingkang ugi wonten ing mriku lajeng sumalonang matur, "Rama sunan ing ngandaping menara menika wonten sumber penguripan, kula kwatos menawi tiyang ingkang sengaja bade nyidra bondo-bondo ingkang wonten ing mriku.". sunan kudus lajeng utusan dateng jaka niti preksa ing menara. Jaka tumunten nyuwun pamit lajeng kesah, sadayanipun lajeng sami bibaran.
7. Saestu jaka sampun priksa menara, kados ingkang dipun aturaken sunan puger, wonten swanten ingkang nyalawadi. Pramila lajeng tuwin raos sujana dateng sunan kedu, ingkang wiwit rumiyen tansah kepengen nguras banda-banda ingkang wonten sak lebeting sumber penguripan. Joko lajeng nylidiki dateng gribig, joko sumerep wonten lare-lare estri sami ngangsu ing sendang. Joko lajeng nyaketi pitaken, "he bocah-bocah wadon apa ora ana sumur, lilo kowe pada ngangsu banyu sendang". Wangsulanipun lare-lare istri, bilih wonten sumur, nanging toyanipun mboten eca ambunipun banger, pramila sami remen ngangsu toya sendang. Joko kepengen buktekaken sumur ingkang toyanipun banger wau, pramila sak sampunipun dipun tedahaken panggenanipun lajeng gegancangan murugi papanipun sumur. Wancinipun sampun surup surya, joko sumerep bilih sumur wau wonten ingkang jagi, pramila jaka lajeng ngatos-ngatos sanget. Piyambakipun lajeng umpetan nanging tansah maspadakaken sumur ingkang dipun anggep nyalawadi. Saestu ing wanci dalunipun sumur wau kedatengan tiyang katah-katah. Tiyang-tiyang wau sami jegur ing sumur mboten antawis dangu tiyang wau sami jumedul kaliyan ngusungi peti lan buntelan katah sanget. Jaka lajeng wangsul dateng panti kudus, ing sak lajengipun ngerigaken para siswa, gropyok sumur wau. Tiyang-tiyang wau, tiyang-tiyangipun sunan kedu, sami ngusungi benda-benda sumber penguripan ingkang dipun lan dak dipun guwa nrobos saking sumur wau. Temahan dados perang ingkang kawon sunan kedu. Sumur wau lajeng dipun bendung kajagi siswa-siswa kudus. Sumur wau dipun wastani sumur bendung.
8. Ing Demak Bintara
Sunan kedu sowan dateng kepatihan demak bintara manggihi ki patih wonosalam. Ing mriku sunan kedu matur dumateng patih wonosalam, bilih sunan kudus bade ngrangsang negari demak bintara. Dasaripun sepisan nglempakaken benda-benda ingkang sipun dumunungaken ing sumber penguripan. Kaping kalihipun sampun nggalang kekiyatan, datengaken senopati asal usulipin saking Mojopait. Naminipun sunan puger, kejawi menika ratu dwarawati nyuwun bebana, purun ngladosi sunan kudus menawi sunan kudus saged dados narendra. Aturipun sunan kedu wau, ki patih wonosalam percados awet dasaripun sampun sujana kaliyan sunan kudus wiwit nalika wonten perampogan ing gedong pusaka demak bintara kala rumiyin menika. Pramila sak rampungipun sunan kedu nyuwun pamit manahipun remen sanget, awit ing kudus temtu bade tuwuh peperangan kaliyan prajurit demak.
9. Gantos nyariyosake ing panti kudus. Sunan kudus nglempakaken tiyang-tiyang kados ta ki almochtar, ki yanas, the ling siang, ge ling siang, ki pancawati, sunan puger tuwin joko mboten kantun, perlunipun sami rembagan kados pundi anggenipun bade mengsahi sunan kedu. Ki yanas matur, kagem dadakan ing kudus dipun wontenaken kerameyan adona-adon sawung. Pepetanganipun ki yanas sunan kedu bade tumut medali, mangke menawi saestu makaten, sunan kedu dipun tantang adu jago. Mawi totohan bondo-bondo ing gribig kaliyan kudus. Ki yanas saguh dados botohipun saha nemtokaket saged mimpang. Aturipun ki yanas wau saged parujuki pramila lajeng dipun tindakaken.
Alasanipun kangge mengeti adegipun mesjid padureksa ing kados dipun wontenaken kerameyan saha andon-andon sawung. Kalanganipun dumunung ing ara-ara sak kidulipun dusun gribig. (sak menika ing dusun prambatan, kidul pasar kudus ingkang wonten kilen jember utawi bekas pabrik rokok cap gunung, ing ngandap wit ploso).
10. Adon-adon sawung sampung dipun wiwiti katah para botoh-botoh ingkang sami dateng. Sawung saking bakaran (juwana), saking demak ugi wonten. Cekakipun katah sawung-sawung saking pundi-pundi dusun. Sawung-sawung wau ingkang paling dipun ajrihi namung sawung saking dusun mayong. Sawungipun sae tur prakoso, botohipun pinter-pinter. Katah sawung-sawung ingkang sami di kawonaken dening sawung yamong. Saestu sunan kedu ugi medali ing kalangan, lajeng dipun tantang kaliyan jaka. Totohanipun banda, sunan kedu boten purun. Panjalukipun totohanipun panguwasa, menawi sawungipun joko kawon, sunan kudus kedah manungkul kaliyan piyambakipun. Makaten kosok wangsulanipun menawi sawungipun sunan kedu ingkang kawon saguh dados andahanipun sunan kudus, dipun menapa-menapakaken purun. Saestu dados lan klampahan jago sami dipun aben. Botohipun joko ki yanas piyambak. Remen mboten jamak, sorak sami mawarahan, botoh-borohipun sami iwut ngabotohaken. Rame sami nyoraki sawungipun. Pungkasanipun sawungipun jaka kejalu ngantos pejah, surak rame mawaruhan, kados hebol-jebolaken jagad. Joko kewirangan lajeng sujana kliyan ki yanas, awit ki yanas rumiyin nate pasekalon kaliyan sunan kedu, saged ugi sawunganipun dipun kiyanati piyambak dening ki yanas. Pramila ki yanas lajeng dipun ajar, ki yanas mlajeng dening ngantos dumugi ing bunuk gong, ki yanas di pun pejahi. (ing mriku wonten pesarenanipun ki yanas ing ngandap wit randuwono, dumunungipun isih kidul dusun gribig).
Sunan kudus ngedah ing kalangan sawung


text: Supaya kita nduweni badan sehat, iku kabeh uga kudu diwiwiti kanthi tansah ngecakake lageyaning urip kang uga sehat. Nuwun (B/Int)


text:
up book* tranformasi saha *pull tab*. *Transformasi* nunduhaken ewah-ewahan wujud kanthi narik utawi bikak kaca dlancang wonten sisihipun, satemah *layout* perangan ngandhap saha perangan nginggil saged ebah saha *kontruksi objek* ewah. Wondene *pull tab* nuduhaken ewah-ewahan wujud sarta ebahipun *objek* kanthi cara narik salah satunggaling perangan wonten ing kaca dlancang.
**d. Caranipun Damel Pop Up Book**
1) Nyamektakaken *materi* ingkang badhe dipunlebetaken wonten ing buku. Kedah nemtokaken watesanipun *materi*.
2) Nemtokaken *pop up book* badhe dipundamel kados menapa, kanthi damel *flowchart* salajengipun *story board*. Dipundamel desain/sketsa rumiyin kados pundi *ilustrasinipun*.
3) Salajengipun dipundamel ngginakaken salah satunggaling *aplikasi* inggih menika Corel Draw X7 wonten ing PC (Personal Computer). Wiwit nyusun *layout* saha *editing*.
4) Sasampunipun *layout* dados, salajengipun dipuncithak/print wonten ing *percetakan* ngginakaken dlancang ivory dipunlambari lapisan doff ukuran A3.
5) Menawi dlancang sampun dipunprint, salajengipun dipungunting-gunting.
6) Sasampunipun dipungunting, salajengipun dipunkempit 90 derajat supados gambaripun saged *timbul*. (Ingkang dipunlempit gambar ingkang badhe *timbul* kemawon). Saged dipundamel mawi jinisipun *pop up* sanesipun.
7) Salajengipun dipunrantam saha dipuntemplekaken trep kaliyan *layout* ingkang sampun dipundamel.
8) Samak utawi *cover* dipundamel *hard cover* supados langkung kiyat.
9) Menawi sampun dados, saged dipuncobi kanthi dipunbikak bukunipun.
3. Upacara Tingkeban
a. Pangretosan Tingkeban
Wiyoso (2000: 27-28) ngandharaken upacara tingkeban ugi dipunwastani mitoni, kapethik saking tembung pitu. Upacara tingkeban katindakaken rikala calon ibu nggarbini ingkang sepisan nalika yuswa kandhutanipun jangkep pitung wulan. Upacara tingkeban menika salah satunggaling upacara adat masarakat Jawi ingkang ateges menawi pendidikan boten namung nalika sampun diwasa kemawon, ananging rikala taksih dados jabang bayi kedah sampun pikantuk pendidikan. Miturut kapitadosan, jabang bayi ingkang jangkep pitung wulan sampun gadhah roh. Wonten ugi kapitadosan bilih angka pitu inggih menika angka sakral, saha sampurna ingkang badhe damel kasampurnan sanalika dipunginakaken.
Miturut kapitadosan, upacara tingkeban limrahipun katindakaken dinten Rebu utawi Setu tanggal 14 saha 15 miturut tanggal wulan Jawi, supados jabang bayi ingkang miyos gadhah cahya ingkang cumlorot saha dados putra ingkang pinter. Wekdal kangge upacara tingkeban ingkang sae antawisipun tabuh 15.00-16.00 WIB. Miturut kapitadosan, wekdal menika para widadari nembe mandhap sakajengipun siram.
Dumadinipun upacara tingkeban kadadosan nalika jaman Kraton Kediri ingkang dipunprentah dening Raja Jayabaya. Wonten sawijining wanodya ingkang asma Niken Satingkeb, panjenenganipun kagungan garwa asmanipun Sadiyo sawijining punggawa kraton. Niken Satingkeb saha Sadiyo dipunparingi putra cacahipun sanga ananging boten wonten ingkang umuripun dangu, sasampunipun menika Niken Satingkeb sampun boten saged ngandhut malih. Wasana Niken Satingkeb saha kang garwa sowan dhateng Raja kangge nyuwun pitedah. Raja dhawuh marang Niken Satingkeb supados siram mawi toya suei ingkang siwuripun awujud bathok klapa, katindakaken saben dinten Budha (Rebu) saha Tumpak (Setu). Salajengipun katuran ngginakaken rasukan ingkang resik saha ndhawahaken cengkir gadhing antawisipun padharan saha rasukan. Klapa dipungambari Dewa Wisnu saha Dewi Sri utawi Arjuna saha Subadra, kanthi ancas supados putranipun saged miyos kanthi polatan ayu utawi bagus. Salajengipun padharanipun dipuntangsuli mawi godhong tebu wulung tumuli dipunpagas mawi keris. Sasampunipun sedaya tata cara kantidakaken, Niken Satingkeb nggarbini saha kagungan putra kanthi slamet. Pramila Niken Satingkeb nyuwun dhateng putra wayahipun kangge nindakaken tata upacara menika. Ancasipun kangge ngemut-emut prastawa menika, pramila salajengipun dipunwastani upacara tingkeban, ingkang dipunpendhet saking asma Niken Satingkeb (Endah, 2006: 96-97).
b. Lampahing Upacara Tingkeban
Tata upacara tingkeban menika katindakaken kanthi urut-urutan, inggih menika:
1) Sungkeman
Sungkeman dipuntindakaken dening calon ibu saha calon bapak. Ngaturaken sungkem, nyuwun pangapunten saha nyuwun donga pamuji miawah pangestu dhateng tiyang sepuh kekalih. Tiyang sepuh paring donga pangestu kangge kaslametan calon ibu saha calon bayi. Tiyang sepuh kekalih lenggah wonten kursi. Salajengipun calon ibu saha calon bapak sungkem, nyembah kanthi badan ingkang wungkuk saha asta wonten ing posisi sembah dipuntemplekaken wonten dhengkul tengen tiyang sepuh. Saderengipun sungkem kaliyan tiyang sepuh saenipun calon ibu sungkem rumiyin dhateng kang garwa.
2) Siraman
Siraman kantindakaken dening para sesepuh cacahipun pitu, kalebet rama/ibu calon bapak saha calon ibu. Langkung prayogi ingkang nyirami inggih menika tiyang sepuh ingkang sampun gadhah wayah. Calon ibu saha calon bapak sami gegandhengan kaapit tiyang sepuh saking calon bapak. Calon ibu lenggah wonten dingklik alit dipunlambari mawi gegodhongan, ron-ron, kaluwih, alang-alang, saha godhong apa-apa. Ancasipun siraman supados dados tiyang ingkang saged damel resik. Resik ing pribadinipun piyambak saha saged pitutur amrih resikaning sanes, dimen tentrem gesangipun.
3) Nyampingan
Nyampingan inggih menika ngginakaken nyamping cacahipun pitu ingkang sampun kacawisaken. Nyamping warni pitu gadhah teges piyambak-piyambak. Sedaya nyamping


Gunakake hadiah wektu
Tanggal 20 September, wong-wong Yahudi ngrayakake Taun Anyar, festival sing ana pirang-pirang makna. Dadi, siji sing mengeti awal siklus taunan, mèngeti tumitah Adam lan Hawa lan uga mèngeti penciptaan alam semesta, sing kalebu wiwitan jaman. Nalika maca babagan wektu, aku kelingan wektu iku uga ana sawetara makna. Salah sawijine yaiku wektu yaiku aset sing duwe jutawan lan pengemis ing wektu sing padha. Kabeh duwe 86.400 detik sedina. Nanging amarga kita ora bisa nyimpen (Wektu ora bisa dibatalake utawa ditarik maneh), mula pitakon: «Kepiye cara nggunakake wektu sing kasedhiya kanggo kita?»
Nilai wektu
Paulus mangerténi regane wektu lan ngajak wong Kristen supaya "tuku wektu" (Ef. 5,16). Sadurunge kita priksa babagan makna ayat iki, aku kepengin nuduhake geguritan karo sampeyan sing nggambarake nilai wektu sing apik:
Kanggo nemu nilai wektu
Kanggo ngerteni regane setaun, takon marang siswa sing gagal ujian pungkasan.
Kanggo nemtokake nilai sasi, takon ibu sing nglairake anak banget.
Kanggo mangerteni nilai seminggu, takon publisher koran mingguan.
Kanggo sinau nilai jam, takon marang kekasih sing lagi nunggu.
Kanggo nemtokake nilai menit, takon sapa sing ora kejawab yen bis, bis utawa penerbangan.
Kanggo nemtokake nilai sing kapindho, takon sapa sing wis lulus kanthi kacilakan.
Kanggo mangerteni nilai millisecond, takon wong sing menang medali perak ing Olimpiade. Wektu ora nunggu sapa.
Nglumpukake saben wayahe sing tetep karo sampeyan, amarga iku penting.
Nuduhake karo wong khusus lan bakal dadi luwih penting.
(Panganggit sing ora dingerteni)
Carane wektu tuku metu?
Ing babagan wektu, geguritan kasebut nuduhake titik sing dituduhake Paulus kanthi cara sing padha ing Efesus 5. Ana rong tembung ing Prajanjian Anyar sing dijarwakake saka basa Yunani supaya bisa tuku. Salah sijine yaiku agorazo, sing menehi hasil karo tuku barang ing pasar normal (agora) hubungane. Liyane yaiku exagorazo, sing nuduhake tuku barang ing njaba. Paulus nggunakake tembung exagorazo ing Ef. 5,15-16 lan ngelingake kita: «Ati ati-ati cara urip; aja tumindak ora wicaksana, nanging coba wicaksana. Rebut kabeh kesempatan kanggo nindakake kabecikan ing wektu sing ala iki »[New Life, SMC, 2011]. Ing terjemahan Luther 1912, ujar "tuku wektu." Katon manawa Paulus njaluk supaya bisa tuku wektu ing njaba acara pasar normal.
Kita ora pati ngerti babagan tembung "tuku metu". Ing urip bisnis mangertos minangka "tuku kosong" utawa ing pangerten "penyelesaian mudhun". Yen wong ora bisa mbayar utang, dheweke bisa menehi kesepakatan kanggo nyewa awake dhewe dadi abdi kanggo wong sing utang. Layanan sing uga bisa mungkasi kanthi premati, yen ana wong sing mbayar utang kasebut ing papane. Yen wong sing utang wis tuku saka layanan kanthi cara iki, proses iki diarani "micu utawa nebus".
Bebarengan uga bisa diunggah - kaya sing kita ngerti saiki saka pawnshop. Ing tangan siji, Paulus ngandhakake yen kita nggunakake utawa tuku wektu. Ing sisih liyane, kita bisa ndeleng bab piwulangé Paulus supaya kita dadi muridé Gusti Yésus. Paulus nyariosaken dhumateng kita sedaya mangertos bilih kita kedah fokus ing tiyang ingkang sampun nuku wekdal kangge kita. Argumentasi dheweke ora nyisihake wektu kanggo perkara liyane sing ngalangi kita saka konsentrasi marang Gusti Yesus lan melu ing karya sing dheweke ngajak kita.
Ing ngisor iki minangka komentar babagan Efesus 5,16:1 saka Jilid saka »Wuest's Word Studies ing Prajanjian Anyar Yunani:
"Tuku metu" asale saka tembung Yunani exagorazo (ζωαγοραζω), lan tegese «kanggo tuku metu». Ing bagean tengah, sing digunakake ing kene, tegese "tuku kanggo awake dhewe utawa kanggo mupangate dhewe." Kanthi metaphorically, tegese "njupuk kabeh kesempatan kanggo panggunaan sing wicaksana lan suci kanggo nindakake kabecikan," supaya semangat lan tumindak sing apik iku minangka cara pambayaran sing entuk wektu " (Thayer). "Wektu" ora kronologis (χρονος), tegese "wektu kaya", nanging kairos (Liyane), «wektu sing bakal dianggep minangka jaman sing strategis, jaman, tepat waktu lan nguntungake». Siji-sijine ora kudu nyoba nggunakake wektu sing sabisa, nanging kanggo njupuk kesempatan sing ana.
Amarga wektu biasane ora bisa dianggep minangka komoditas sing bisa dituku, mula kita ngerti pranyatane Paulus kanthi kiasan, sing ateges tegese kudu nggunakake kahanan sing paling apik. Yen kita nglakoni, wektu kita bakal luwih akeh makna lan uga bakal "mbayar maneh".
Wektu iku hadiah saka Gusti Allah
Minangka bagéan saka tumitah Gusti, wektu minangka hadiah kanggo kita. Sawetara duwe luwih akeh lan sawetara kurang. Amarga kemajuan medis, dandanan genetik sing apik, lan berkah saka Gusti Allah, akeh wong sing bakal umur luwih saka 90 taun lan malah bisa uga luwih saka 100 taun. Kita bubar krungu saka sawijining wong ing Indonesia sing tiwas nalika umur 146! Ora preduli kepiye wektu sing diwenehake dening Gusti Allah, amarga Yesus iku Gusti wektu. Lumantar Inthasiasi, Putrane Gusti Allah sing abadi teka saka kalanggengan nganti saiki. Pramila, Gusti Yesus ngalami wektu nggawe beda karo sing beda. Wektu digawe kita diwatesi sajrone durasi, dene wektu Gusti Allah ora ana watesan ing njaba tumitah. Wektu Gusti Allah ora dibagi dadi bagean, kaya uga karo kita, jaman biyen, saiki lan saiki. Wektu Gusti Allah uga nduweni kualitas sing beda - yaiku wektu sing durung bisa dingerteni. Apa sing bisa ditindakake yaiku (lan kudune) manggon ing wektu kita, kanthi kepasten manawa kita bakal nemoni Pencipta lan Penebus ing wektu, selawase.
Aja nyalahi utawa mbuwang wektu sampah
Yen kita ngomong kanthi metaphorically babagan wektu lan ujar kaya-kaya "ora mbuang wektu", tegese kita bisa kelangan panggunaan sing bener nalika wektu sing larang regane. Mengkono nalika ngidini w


text:
Sudorogo kuwe salah siji desa nang Kaligesing, kabupaten Purworejo, propinsi Jawa Tengah, Indonesia.
Referensi


text:
Babad Pajajaran Dumugi Demak, Anonim, 1865, #1747 (Bagian 2: Pupuh 08-19) - Sastra Jawa
Babad Pajajaran Dumugi Dêmak, Anonim, 1865, #1747 (Bagian 2: Pupuh 08-19)
1. Babad Pajajaran Dumugi Dêmak, Anonim, 1865, #1747 (Bagian 1: Pupuh 01-09). Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Babad
2. Babad Pajajaran Dumugi Dêmak, Anonim, 1865, #1747 (Bagian 1: Pupuh 10-15). Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Babad
3. Babad Pajajaran Dumugi Dêmak, Anonim, 1865, #1747 (Bagian 2: Pupuh 01-07). Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Babad
4. Babad Pajajaran Dumugi Dêmak, Anonim, 1865, #1747 (Bagian 2: Pupuh 08-19). Kategori: Kisah, Cerita dan Kronikal > Babad
8. Asmaradana
1. lah ta sira pilih êndi | ana luwih saking ora | kang suwung luwih suwunge | lawan aturu sapisan | lan mêlèk salawasnya | miwah turu sabên dalu | lan amangan sabên dina ||
2. amangan sapisan iki | warêg sajêge tumitah | lawan mangan sabên sore | pangêlihe sabên dina | payo sira piliha | timbalinglane sang aprabu |[1] yèn sira milih kang ana ||
3. lan amangan sabên ari | alapên nagara Dêmak | mupung maksih sang akatong | Ki Agêng Pênggingira |[2] punapa ta sang nata | salah karya ing pamuwus | ing ngriki wontên pu ||[3]
4. kagyat kawula tan sipi | timbalane sri narendra | ngangge karsa walangatos | kyai panyana kawula | ratu kaliphahing Hyang | yêkti budi luwih luhur | wêkas-wêkasing utama ||
5. kawula datan amilih | sadayane apan arsa | yèn miliha suwung bae | pan suwung amêngku gêlar | punapa siya-siya | mring anak putu ing pungkur | yèn miliha ingkang ana ||
6. pintên lamine wong urip | pira rasaning wibawa | pan dèrèng wontên adate | wong kang umur sèwu warsa | liyane Nabi Adam | ingkang umur sèwu taun | liyane iku tan ana ||
7. kamuktèn sajroning pati | pan sirik ingaran pêjah | asalin panggonan bae | taune yutan awêndran | datan ngangge etungan | pan botên kenging dèn etung | puniku atur kawula ||
8. apan jênênge wong urip | kinèn manjangêna titah | siya-siya mring turune | punapa botên duraka | marma sampun kainan | dene karsaning Hyang Agung | ing wuri sintên uninga ||
9. Kyagêng Wanapala angling | kalangkung èmêng tyasira | dene kewuhan saure | abênêr kang salah cipta | wong iki wus katara | noma rarêm[4] adhêdhukuh | sandi bae nandur kênthang ||
10. yèn mêngkono sira kaki | wiku-wikuning atigan | tan putih jaba jêrone | maksih angandhut pahuman | ciptane kawoworan | sira wong apa tumuwuh | kabèh dènira karsakna ||
11. Ki Agêng Kênonga angling | sampun kang mênggah kawula | yèn kêna suminggah dene | nadyan Gusti Rasulullah | tanpa
watês ing karsa | nênggih wontên têdhakipun | Sultan Sèh Nagri Bagêdat ||
12. Ngabdul Kadir Jaelani | pan botên tilar luamah | puniku langkung parêke | pan saking Hyang Mahamulya | tur trahing Rasulullah | ngèlmune wali linuhur | lawan nalika atapa ||
13. pinakanan kadya kucing | yèn sampun nulya dèn untal | sampun mênggah awak ingong | sagêda pisah luamah | lamun maksih nèng dunya | kuwata bêdhah puniku | atapa saking luamah ||
14. Kyagêng Wanapala angling | lamun mêngkono ta sira | iya nora ngimanake | marang karatoning Dêmak | saking pitung madahab | botên niyat angrêmpêlu | amba mring karaton Dêmak ||
15. sintên kang uninga benjing | langkung gaibing Pangeran | Ki Gêdhe Pala srujare | lah payo sira sebaa | marang nagara Dêmak | Kyai Agêng Pêngging matur | inggih ta samăngsa-măngsa ||
16. yèn Allah sampun marêngi | pintên dangune lumampah | samangke nuwun dukane | gampil masalahe benjang | Ki Wanapala mojar | sun alimi sira iku | ing têlung taun kewala ||
17. pan ingsun ingkang nanggoni | iya dukane sang nata | sun maklumi sira mêngko | bok durung katêmu iya | ing pikir pakênira | Ki Wanapala wus kondur | wus praptèng nagri Bintara ||
18. lajêng tumamèng jro puri | tinimbalan mring narendra | sigra marêk ngarsèng katong | gupuh-gupuh atur salam | wus katur solahira | buka wêkasan ingutus | dhawuhkên timbalan nata ||
19. jawabe Ki Jêbèng Pêngging | sual kêkalih prakara | dipun pilih [pi...]
[...lih] sadayane | alêrês panyipta tuwan | ing watawis sêmbada | Ki Jêbèng Pêngging puniku | saèstu ngrangkêpa karya ||
20. yèn pinêngkok anyidrani | dene lamun ingomberan | mèlèt tur tega patine | nanging ta atur kawula | paduka dèn sêgara | wêwatês amba pukulun | anênggih ing tigang warsa ||
21. apan darbèking narpati | samodranira awiyar | ing makluk kalawan momot | yèn tan prapta tigang warsa | puniku langkung karsa | ya ta wau sang aprabu | nuruti Ki Gêdhe Pala ||
22. cinarita lami-lami | tigang warsa nora prapta | andhatêngkên ing runtike | Susunan Kudus ngandikan | prapta byantara nata | angandika sang aprabu | ki jèbêng paran karsanya ||
23. prakara Ki Jêbèng Pêngging | mardyèng ing karaton ingwang | sira lumakua dhewe | luwih ing prayoganira | pan sira wus wiweka | amrih lêganing tyas ingsun | Sunan Kudus tur sandika ||
24. wus lumampah cara santri | papat sabat kang binêkta | kang satunggil gendhong bêndhe | Kiyai Macan punika | waris saking Bintara | kunêng ta ingkang winuwus | Kyai Gêdhe Tingkir seda ||
25. nulya siniraman nuli | layone nganti punika | Ki Gêdhe Pê


text:
Révisi kala 7 Oktober 2017 05.09
72 bèt wis dibusak , 2 taun kepungkur
éjaan, replaced: - → - (36), - → - (36), kaping- → kaping (5)
''Kanggo tulisan sabanjuré, pirsani [[Sajarah Indonésia]]''
Ing samadyaning prabawa agama [[Hindhu]] lan [[Buda]], sawetara [[karaton]] ngadeg ing pulo [[Sumatra]] lan [[Jawa]] wiwit [[abad kaping- 7]] nganti [[abad kaping- 14]]. Tekaning pedagang-pedagang Arab saka Gujarat, [[India]] sabanjuré nepungaké agama [[Islam]] kang pungkasané dadi agama gedhé dhéwé ing Indonésia.
Wong-wong Éropah teka ing pawitaning abad kaping- 16 lan nalika iku nemu nagara-nagara cilik. Nagara-nagara iku banjur kanthi gampang dikuwasani supaya sabanjuré uga bisa nguwasani dol-tinuku rempah-rempah ing tlatah kono.
Ing abad kaping- 17, nagara [[Walanda]] kang nalika iku minangka nagara paling kuwat ing tlatah Éropah, nelukaké nagara [[Inggris]] (British) lan [[Portugal|Portugis]] (kajaba tlatah jajahan [[Portugal|Portugis]] ing Timor Wétan). Bangsa [[Walanda]] njajah Indonésia nganti mangsané [[Perang Donya II|Perang Donya Kapindho]]. Wiwitané [[Walanda]] ngadegaké [[VOC|Syarikat Hindia Wétan Londho]], ya iku armada niyaga rempah-rempah duwèké pamaréntah [[karajan]] Walanda, lan sabanjuré ing wiwitaning abad kaping- 19 kanthi kekuwatan prajurité wiwit blak-blakan njajah tlatah Indonésia.
Samangsa [[Perang Donya II]], [[Walanda]] (Landa) dijajah karo [[Jerman]], nalika iku [[Jepang|Jepun]] nguwasani Indonésia. Sawisé Indonésia kapilut ing taun [[1942]], pihak Jepun sesora yèn para pejuwang Indonésia iku kanca dedagangan sing kooperatif lan sedya nggelar prajurit yèn dibutuhaké. [[Soekarno]], [[Mohammad Hatta]], [[K. H. Mas Mansur]], lan [[Ki Hajar Dewantara]] banjur antuk kanugrahan saka Maharaja Jepun ing taun [[1943]].
Jendral [[Soeharto|Suharto]] dadi présidhèn ing taun [[1967]] kanthi alesan ngamanaké nagara saka anceman [[kuminisme]] tumrap Soekarno sing nalika iku sansaya tanpa daya. Sawisé Soeharto nyekel kuwasa, [[PKI]] dibubaraké lan warga Indonésia sing dikira cawé-cawé lan mélu kuminis akèh sing mati. Ing 32 taun pamaréntahan Soeharto iku mau [[Orde Baru]], kanggo mbèdakaké karo jaman Soekarno sing mau ''Orde Lama''.
Suharto kasil nyedhakaké manèh Indonesiya marang nagara-nagara manca - lan kasil nuwuhaké ékonomi sing manjila, ora kétang ora warata. Ing wiwitan Orde Baru, strategi ékonomi nagara digawé déning sapérangan ahli ékonomi lulusan fakultas ékonomi ''University of California at Berkeley'', sing diwènèhi gelar "golongan Berkeley". Nanging, Soeharto lan sakancané bisa dilèngsèraké sawisé unjuk rasa sing sumrambah ing sadhéngah papan. Tambah manèh, nagara lagi keblandhang utang amarga krisis. Soeharto mudhun ing taun [[1998]].
Saka 1998 nganti [[2001]], ana telung (3) présidhèn sing mung sedhéla waé ngrasakaké kuwasa, ya iku: [[Bacharuddin Jusuf Habibie|Bacharuddin Jusuf (BJ) Habibie]], [[Abdurrahman Wahid]] lan [[Megawati Soekarnoputri]]. Ing taun [[2004]] présidhèn Indonésia sing anyar ya iku [[Susilo Bambang Yudhoyono]].
'''[[Sumatra]]'''
* [[Nanggroe Acèh Darussalam]] - [[Banda Acèh]]
* [[Sumatra Lor]] - [[Medan]]
* [[Sumatra Kulon]] - [[Kutha Padang|Padang]]
* [[Riau]] - [[Kutha Pekanbaru|Pekanbaru]]
* [[Kapuloan Riau]] - [[Kutha Tanjung Pinang|Tanjung Pinang]]
* [[Jambi]] - [[Kutha Jambi|Jambi]]
* [[Sumatra Kidul]] - [[Kutha Palembang|Palembang]]
* [[Kapuloan Bangka Belitung]] - [[Kutha Pangkalpinang|Pangkalpinang]]
* [[Bengkulu]] - [[Kutha Bengkulu|Bengkulu]]
* [[Lampung]] - [[Kutha Bandar Lampung|Bandar Lampung]]
'''[[Jawa]]'''
* [[Jakarta|Daerah Khusus Ibukota Jakarta]] - Jakarta
* [[Banten]] - [[Kutha Serang|Serang]]
* [[Jawa Kulon]] - [[Kutha Bandhung|Bandhung]]
* [[Jawa Tengah]] - [[Kutha Semarang|Semarang]]
* [[Daerah Istimewa Yogyakarta]] - [[Kutha Yogyakarta|Yogyakarta]]
* [[Jawa Wétan]] - [[Kutha Surabaya|Surabaya]]
'''[[Kapuloan Sundha Kecil]]'''
* [[Bali]] - [[Denpasar]]
* [[Nusa Tenggara Kulon]] (Nusa Kidul-Wétan Kulon) - [[Kutha Mataram|Mataram]]
* [[Nusa Tenggara Wétan]] (Nusa Kidul-Wétan Wétan) - [[Kutha Kupang|Kupang]]
'''[[Kalimantan]]'''
* [[Kalimantan Kulon]] - [[Kutha Pontianak|Pontianak]]
* [[Kalimantan Tengah]] - [[Kutha Palangka Raya|Palangka Raya]]
* [[Kalimantan Kidul]] - [[Kutha Banjarmasin|Banjarmasin]]
* [[Kalimantan Wétan]] - [[Kutha Samarinda|Samarinda]]
* [[Kalimantan Lor]] - [[Tanjung Selor]]
'''[[Sulawesi]]'''
* [[Sulawesi Lor]] - [[Kutha Manado|Manado]]
* [[Gorontalo]] - [[Kutha Gorontalo|Gorontalo]]
* [[Sulawesi Tengah]] - [[Kutha Palu|Palu]]
* [[Sulawesi Kulon]] - [[Kabupatèn Mamuju|Mamuju]]
* [[Sulawesi Kidul]] - [[Kutha Makassar|Makassar]]
* [[Sulawesi Tenggara]] (Sulawesi Kidul-Wétan) - [[Kutha Kendari|Kendari]]
'''[[Maluku]]'''
* [[Maluku]] - [[Kutha Ambon|Ambon]]
* [[Maluku Lor]] - [[Kutha Ternate|Ternate]]
'''[[Papua]]'''
* [[Papua Kulon]] - [[Kabupatèn Manokwari|Manokwari]]
* [[Papua]] - [[Kutha Jayapura|Jayapura]]
''Kanggo tulisan luwih pepak, pirsani [[Géografi Indonésia]]''
Indonésia ana ing posisi antara 6º [[Lintang lor|LL]] – 11º [[Lintang kidul|LK]] lan 95º [[Bujur wétan|BW]] - 141º [[Bujur wétan|BW